Społeczeństwo obywatelskie
Rodzaje spółdzielni funkcjonujących współcześnie w Rzeczypospolitej Polskiej
Określisz ramy prawne funkcjonowania spółdzielni we współczesnej Polsce.
Wyjaśnisz, jak założyć spółdzielnię uczniowską.
Przeanalizujesz, kto może założyć dany rodzaj spółdzielni.
Wskażesz różnice między podmiotami: deweloperem a spółdzielnią mieszkaniową oraz spółdzielczą kasą oszczędnościowo‑kredytową a bankiem.
Z działalnością spółdzielni stykasz się na co dzień: płacąc czynsz za mieszkanie, biorąc kredyt lub pijąc mleko. Spółdzielnie były w PRL‑u jednym z symboli przymusu w życiu społecznym oraz braku efektywności w gospodarce. Dziś coraz więcej osób odkrywa, że autentyczna, oddolna spółdzielczość może leżeć u podstaw dobrze prosperujących inicjatyw. Według rejestru REGON obecnie w Polsce istnieje ok. 10 tys. spółdzielni. Swoją działalność opierają na równości wszystkich członków oraz współpracy i kooperacji, a nie na maksymalizacji zysku.
Spółdzielnie w Polsce
Członek spółdzielnispółdzielni nie musi być jej pracownikiem. Wiele tysięcy osób jest członkami spółdzielni mieszkaniowych lub banków spółdzielczych, lecz nie są oni zatrudnieni przez spółdzielnię. Może się również zdarzyć, że pracownik spółdzielni nie należy do członków spółdzielni; mogą to być np. wykonawcy nowej elewacji bloku. W spółdzielni najważniejsze jest to, że jej majątek należy do wszystkich jej członków. Decydują oni na równych prawach o jej działalności – w myśl zasady, że jeden członek spółdzielni to jeden głos.
Liczba spółdzielni w Polsce (stan na koniec 2018 r.)


Film dostępny pod adresem /preview/resource/R1YMWrccnhqFT
Film nawiązujący do treści materiału Spółdzielnie współczesnej Polski.
Przedyskutuj swoją odpowiedź z innymi uczniami. Przedstaw swoje argumenty i wysłuchaj innych. Następnie zagłosuj jeszcze raz.
Spółdzielnie uczniowskie
Spółdzielnie uczniowskie działają na terenie szkoły i zrzeszają uczniów, którzy chcą wspólnie pracować na rzecz szkoły i kolegów. Prowadząc działalność handlową lub usługową, uczą się podstaw przedsiębiorczości. Na początku lat 90. spośród 18 tys. działających spółdzielni pozostało zaledwie 3 tys. Teraz jest ich ok. 6 tys., a zainteresowanie tego rodzaju działalnością rośnie. Ważną rolę odgrywa tutaj nauczyciel, który pełni funkcję opiekuna młodych spółdzielców. Spółdzielnia uczniowska nie ma osobowości prawnej.

Materiał źródłowy do ćwiczeń 1 i 2
Statut Spółdzielni Uczniowskiej „Grosik”§ 10 pkt 2
Do Walnego Zgromadzenia należy:
1) uchwalanie zmian w Statucie spółdzielni, regulaminu obrad Walnego Zgromadzenia oraz regulaminu pracy Rady Nadzorczej,
2) uchwalanie planu pracy oraz przychodów i rozchodów spółdzielni,
3) rozpatrywanie i zatwierdzanie sprawozdań Zarządu i Rady Nadzorczej z działalności spółdzielni,
4) tworzenie funduszy celowych spółdzielni,
5) podejmowanie uchwał w sprawie likwidacji spółdzielni.§ 17
Do obowiązków Rady Nadzorczej należy:
1) nadzór i kontrola działalności spółdzielni,
2) powoływanie i odwoływanie członków Zarządu,
3) przygotowanie i zatwierdzanie regulaminu pracy Zarządu.§ 21
Do obowiązków Zarządu należy:
1) kierowanie bieżącą działalnością spółdzielni,
2) reprezentowanie spółdzielni na zewnątrz,
3) wykonywanie uchwał Walnego Zgromadzenia i Rady Nadzorczej,
4) prowadzenie rachunkowości spółdzielni,
5) przedstawianie Radzie Nadzorczej sprawozdań i wniosków,
6) zwoływanie Walnych Zgromadzeń.Źródło: Statut Spółdzielni Uczniowskiej „Grosik”, dostępny w internecie: psp4kozienice.pl [dostęp 10.03.2020].
Spółdzielnie socjalne
To specyficzny rodzaj spółdzielni, która ma pomagać w aktywizacji społecznej i zawodowej swoich członków. Może być założona przez:
– osoby fizyczne (z których co najmniej połowa znajduje się w trudnej sytuacji na rynku pracy ze względu na bezrobocie, niepełnosprawność lub wiek do 30. roku życia, minimum to pięć osób);
– osoby prawne (gminy, organizacje pozarządowe, związki wyznaniowe).
Liczba zarejestrowanych w REGON spółdzielni socjalnych w latach 2006–2017

Spółdzielnia socjalnaSpółdzielnia socjalna – podobnie jak każda spółdzielnia – jest demokratycznie zarządzana, co oznacza, że każdy z członków ma równe prawo decydowania o jej działalności. Obecnie do założenia i prowadzenia takiej spółdzielni można wykorzystać środki finansowe z UE oraz ze źródeł krajowych (Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, PFRON). Spółdzielnie socjalne odgrywają ważną rolę w gospodarce oraz wspierają osoby młode lub niepełnosprawne w odnalezieniu się na rynku pracy. Konieczność stałego wypracowywania konsensusu w grupie jest jednak przyczyną niepowodzeń spółdzielni i większość z nich nie działa dłużej niż rok.
Materiał źródłowy do ćwiczeń 3 i 4
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnychArt. 2. 1. Przedmiotem działalności spółdzielni socjalnej jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa w oparciu o osobistą pracę członków oraz pracowników spółdzielni socjalnej.
2. Spółdzielnia socjalna działa na rzecz:
1) społecznej reintegracji jej członków oraz pracowników spółdzielni socjalnej, będących osobami, o których mowa w art. 4 ust. 1, przez co należy rozumieć działania mające na celu odbudowanie i podtrzymanie umiejętności uczestniczenia w życiu społeczności lokalnej i pełnienia ról społecznych w miejscu pracy, zamieszkania lub pobytu,
2) zawodowej reintegracji jej członków oraz pracowników spółdzielni socjalnej, będących osobami, o których mowa w art. 4 ust. 1, przez co należy rozumieć działania mające na celu odbudowanie i podtrzymanie zdolności do samodzielnego świadczenia pracy na rynku pracy – a działania te nie są wykonywane w ramach prowadzonej przez spółdzielnię socjalną działalności gospodarczej. (…)Art. 4. 1. Spółdzielnię socjalną mogą założyć:
1) osoby bezrobotne, w rozumieniu art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2017 r., poz. 1065 z późn. zm.),
2) osoby, o których mowa w art. 2 pkt 1a i 1b ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz.U. z 2016 r., poz. 1828 oraz z 2018 r., poz. 650),
3) osoby niepełnosprawne, w rozumieniu ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2018 r., poz. 511, 1000 i 1076),
4) osoby do 30. roku życia oraz po ukończeniu 50. roku życia, posiadające status osoby poszukującej pracy, bez zatrudnienia w rozumieniu ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy,
5) osoby, o których mowa w art. 49 pkt 7 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy,
6) osoby poszukujące pracy niepozostające w zatrudnieniu lub niewykonujące innej pracy zarobkowej,
7) osoby usamodzielniane, o których mowa w art. 140 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej (Dz. U. z 2018 r., poz. 998 i 1076) – posiadające pełną zdolność do czynności prawnych.2. Spółdzielnię socjalną mogą założyć także:
1) inne osoby niż wskazane w ust. 1, o ile liczba tych osób nie stanowi więcej niż:
a) 50% ogólnej liczby założycieli,
b) 70% ogólnej liczby założycieli, w przypadku gdy spółdzielnię socjalną zakładają osoby o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych albo gdy spółdzielnia socjalna prowadzi działalność w zakresie:
– zadań i usług pomocy społecznej w rozumieniu przepisów o pomocy społecznej,
– rehabilitacji zawodowej i społecznej osób niepełnosprawnych w rozumieniu przepisów o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych,
– opieki nad dziećmi do lat trzech, o której mowa w przepisach o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3,
– prowadzenia niepublicznych przedszkoli lub innych form wychowania przedszkolnego, o których mowa w ustawie z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2018 r. poz. 996 i 1000),
– wspierania rodziny i pieczy zastępczej w rozumieniu przepisów o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej;
2) organizacje pozarządowe w rozumieniu przepisów o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie lub jednostki samorządu terytorialnego;
3) kościelne osoby prawne.Art. 5. 1. Liczba założycieli spółdzielni socjalnej nie może być mniejsza niż trzy, jeżeli założycielami są osoby fizyczne, i dwa, jeżeli założycielami są osoby prawne.
Źródło: Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych, dostępny w internecie: isap.sejm.gov.pl [dostęp 10.03.2020].
Spółdzielnie mieszkaniowe
Członkiem takiej spółdzielni jest osoba, której przysługuje spółdzielcze lokatorskie prawo do lokalu mieszkalnego lub spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu lub jego roszczenie (art. 3 pkt 1 Ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowychspółdzielniach mieszkaniowych).
Po co powstają spółdzielnie mieszkaniowe?

Ideą powstania spółdzielczości mieszkaniowej była potrzeba obniżenia kosztów budowy mieszkań oraz danie mieszkańcom możliwości decydowania o wspólnych sprawach osiedla. W spółdzielni mieszkaniowej wszyscy jej członkowie mają równe prawa i obowiązki, a nieruchomość jest wspólna, niepodzielona. Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych w art. 1. 1 wskazuje, że „celem spółdzielni mieszkaniowej (...) jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin, przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu”.
Spółdzielnia a deweloper
W Polsce jest wiele mieszkań spółdzielczych, są one pozostałością dawnego systemu gospodarczego. Pod koniec lat 80. i na początku 90. powstało jednak wiele małych spółdzielni w ramach sprzeciwu wobec ówczesnej scentralizowanej spółdzielczości państwowej. Obecnie budują one tylko 2% nowych mieszkań (48% mieszkań budowanych jest przez deweloperów). Największą zaletą kupna nowego mieszkania od spółdzielni jest jego niższa cena. Największa wada to wyższy koszt utrzymania (czynsz).
Zapoznaj się z wykresem przedstawiającym liczbę nowo wybudowanych mieszkań przez spółdzielnie i deweloperów w ostatnich latach. Następnie wykonaj polecenie.

\podpowiedz
Zwróć uwagę w jakich latach nastąpił gwałtowny spadek wybudowanych mieszkań zarówno przez spółdzielnie jak i deweloperów.
\odpowiedz
2001‑2002
Spółdzielnie europejskie (SCE, Societas Cooperativa Europaea)
Jest to nowy i mało popularny w Polsce rodzaj spółdzielni, której celem jest reprezentowanie interesów jej członków na terytorium Unii Europejskiej. Tego rodzaju spółdzielnia prowadzi działalność w całej Unii przy zachowaniu jednej osobowości prawnej przez wpis do rejestru kraju członkowskiego zgodnego z jej siedzibą. W naszym kraju zarejestrowana jest zaledwie jedna taka spółdzielnia. Spółdzielnia europejska może zostać założona przez:
co najmniej pięć osób zamieszkałych w co najmniej dwóch państwach członkowskich Unii Europejskiej;
łącznie przez co najmniej pięć osób fizycznych i prawnych pochodzących z co najmniej dwóch państw członkowskich UE;
co najmniej dwie osoby prawne prawa publicznego lub prywatnego, które podlegają prawu co najmniej dwóch państw członkowskich UE, co oznacza, że może powstać z połączenia np. spółdzielni polskiej z włoską; jej kapitał zakładowy musi wynosić minimum 30 tys. euro.
Spółdzielcze kasy oszczędnościowo‑kredytowe (SKOK)
Są to instytucje samopomocy finansowej, których historia rozpoczęła się, gdy w 1890 r. w Galicji Franciszek Stefczyk założył największą polską kasę oszczędnościowo‑kredytową. W 1992 r. nastąpiło ich odrodzenie. Na początku były to kasy dla pracowników dużych przedsiębiorstw (pierwsza kasa powstała przy Elektrociepłowni „Gdańsk”). Z czasem poszerzały grono klientów i zakres usług, zachowując jednak lokalny charakter działań. Działalność spółdzielczych kas oszczędnościowo‑kredytowych reguluje ustawa z dnia 5 listopada 2009 r.
Banki spółdzielcze
Banki w Polsce mogą być tworzone jako banki państwowe, spółki akcyjne lub banki spółdzielcze. Działalność tych ostatnich reguluje Ustawa z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających. Właścicielami banku spółdzielczego są jego członkowie. Aby zostać udziałowcem, należy wpłacić niedużą sumę, która zasili kapitał własny banku. Spółdzielcom przypada prawo do udziału w zysku banku, ale zazwyczaj jest on niewielki. Podobnie jak w przypadku innych spółdzielni, bank może prowadzić działalność społeczną i oświatowo‑kulturalną na rzecz swoich członków i ich środowiska. Zdecydowana większość banków spółdzielczych funkcjonuje w małych miejscowościach, gdzie są często jedynymi miejscami realizującymi szeroki zakres usług bankowych.
Różnice między SKOK‑ami a bankami spółdzielczymi
Banki spółdzielcze:
– działają dla zysku;
– świadczą usługi zarówno dla członków spółdzielni, jak i innych osób;
– nie mają ograniczeń związanych z podziałem zysku oraz funduszu własnego.
SKOK‑i:
– dopiero od 2013 r. są objęte Bankowym Funduszem Gwarancyjnym;
– są raczej odpowiednikiem zagranicznych unii kredytowych, a nie banków.
Lista ustaw:
Ustawa z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo‑kredytowych;
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych;
Ustawa z dnia 22 lipca 2006 r. o spółdzielni europejskiej;
Ustawa z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających;
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych;
Ustawa z dnia 4 października 2018 r. o spółdzielniach rolników;
Ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze.
- Nazwa kategorii: spółdzielnie
- Nazwa kategorii: spółdzielcze[br] kasy oszczędnościowo‑kredytowe (SKOK‑i)
- Nazwa kategorii: spółdzielnie [br]socjalne
- Nazwa kategorii: spółdzielnie działające[br] na podstawie Ustawy z 1982 r. – Prawo spółdzielcze
- Nazwa kategorii: spółdzielnie[br] uczniowskie
- Nazwa kategorii: spółdzielnie[br] rolnicze
- Nazwa kategorii: spółdzielcze[br] grupy producentów rolnych Koniec elementów należących do kategorii spółdzielnie[br] rolnicze
- Elementy należące do kategorii spółdzielnie
- Elementy należące do kategorii spółdzielcze[br] kasy oszczędnościowo‑kredytowe (SKOK‑i)Koniec elementów należących do kategorii spółdzielcze[br] kasy oszczędnościowo‑kredytowe (SKOK‑i)
- Elementy należące do kategorii spółdzielnie [br]socjalneKoniec elementów należących do kategorii spółdzielnie [br]socjalne
- Elementy należące do kategorii spółdzielnie działające[br] na podstawie Ustawy z 1982 r. – Prawo spółdzielcze
- Elementy należące do kategorii spółdzielnie[br] uczniowskieKoniec elementów należących do kategorii spółdzielnie[br] uczniowskie
- Elementy należące do kategorii spółdzielnie[br] rolnicze
Lista ustaw:
Ustawa z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo‑kredytowych;
Ustawa z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych;
Ustawa z dnia 22 lipca 2006 r. o spółdzielni europejskiej;
Ustawa z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających;
Ustawa z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych;
Ustawa z dnia 4 października 2018 r. o spółdzielniach rolników;
Ustawy z dnia 16 września 1982 r. – Prawo spółdzielcze.
Spadek po PRL, czyli spółdzielnie coraz mniej popularne
Czy są ci znane takie nazwy, jak sklepy Społem, Mlekovita, hotele Gromada czy Kasy Stefczyka? Wszystkie te organizacje to spółdzielnie i nie są one reliktem poprzedniego systemu. Ich rodowód sięga początków XIX w., wiele lat przed powstaniem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.
Podsumowanie
W Polsce spółdzielnie to zrzeszenia osób, które prowadzą wspólną działalność gospodarczą w różnych branżach, kierując się zasadami równości, sprawiedliwości i solidarności. Działają w oparciu o ustawę Prawo spółdzielcze i mogą obejmować bardzo szeroki zakres działalności, od spółdzielni mieszkaniowych po spółdzielnie pracy czy spożywców.
Zapoznaj się z tekstami źródłowymi i wykonaj polecenie.
Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielczeArt. 6
§ 1. Osoby zamierzające założyć spółdzielnię (założyciele) uchwalają statut spółdzielni, potwierdzając jego przyjęcie przez złożenie pod nim swoich podpisów, oraz dokonują wyboru organów spółdzielni, których wybór należy w myśl statutu do kompetencji walnego zgromadzenia, lub komisji organizacyjnej w składzie co najmniej trzech osób.
§ 2. Liczba założycieli spółdzielni nie może być mniejsza od dziesięciu, jeżeli założycielami są osoby fizyczne, i trzech, jeżeli założycielami są osoby prawne. W spółdzielniach produkcji rolnej liczba założycieli – osób fizycznych nie może być mniejsza od pięciu.Źródło: Ustawa z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze, dostępny w internecie: sip.lex.pl [dostęp 10.03.2020].
Przykładowy statut spółdzielni uczniowskiej§ 1
1. Spółdzielnia Uczniowska, zwana dalej »spółdzielnią«, jest organizacją uczniów, prowadzoną przez nich samodzielnie, pod opieką nauczyciela‑opiekuna i działa na podstawie statutu uchwalonego przez walne zgromadzenie lub przez członków‑założycieli.
2. Nazwa spółdzielni brzmi .....
3. Terenem działalności spółdzielni jest .....
4. Spółdzielnia powinna zrzeszać co najmniej 10 członków.
5. Statut po konsultacji z opiekunem podlega zatwierdzeniu przez dyrektora szkoły.
6. Spółdzielnia jako organizacja szkolna nie ma osobowości prawnej. Dyrektor szkoły lub wyznaczona przez niego osoba zgłasza istnienie spółdzielni kuratorowi i Krajowej Radzie Spółdzielczej z siedzibą w Warszawie, ul. Jasna 1, oraz Ośrodkowi Wsparcia Ekonomii Społecznej w Olsztynie, z siedzibą w Olsztynie, ul. Mickiewicza 21/23”.Źródło: Przykładowy statut spółdzielni uczniowskiej, dostępny w internecie: profesor.pl [dostęp 10.03.2020].
-kredytowe, Banki spółdzielcze, Spółdzielnie mieszkaniowe, Deweloperzy. Brak ograniczeń podziału wypracowanych zysków. Możliwe odpowiedzi: Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-
-kredytowe, Banki spółdzielcze, Spółdzielnie mieszkaniowe, Deweloperzy. Działają tylko na rzecz swoich członków. Możliwe odpowiedzi: Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-
-kredytowe, Banki spółdzielcze, Spółdzielnie mieszkaniowe, Deweloperzy. Zasada: jeden członek – jeden głos. Możliwe odpowiedzi: Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-
-kredytowe, Banki spółdzielcze, Spółdzielnie mieszkaniowe, Deweloperzy. Może prowadzić działalność oświatową i kulturalną na rzecz swoich członków. Możliwe odpowiedzi: Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-
-kredytowe, Banki spółdzielcze, Spółdzielnie mieszkaniowe, Deweloperzy. Zasadą działania jest wzajemna pomoc i współdziałanie. Możliwe odpowiedzi: Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-
-kredytowe, Banki spółdzielcze, Spółdzielnie mieszkaniowe, Deweloperzy
Słownik
spółdzielcze instytucje, których celem jest gromadzenie środków pieniężnych wyłącznie swoich członków, udzielanie im pożyczek i kredytów, przeprowadzanie na ich zlecenie rozliczeń finansowych oraz pośredniczenie przy zawieraniu umów ubezpieczenia (art. 3 Ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo‑kredytowych)
dobrowolne zrzeszenie nieograniczonej liczby osób, o zmiennym składzie osobowym i zmiennym funduszu udziałowym, które w interesie swoich członków prowadzi wspólną działalność gospodarczą (art. 1 Ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze)
spółdzielnia, której przedmiotem działalności jest świadczenie usług dla rolnictwa i innych rodzajów usług wynikających z potrzeb środowiska wiejskiego (art. 180 § 1 Ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze)
spółdzielnia, której celem jest zaspokajanie potrzeb mieszkaniowych i innych potrzeb członków oraz ich rodzin przez dostarczanie członkom samodzielnych lokali mieszkalnych lub domów jednorodzinnych, a także lokali o innym przeznaczeniu (art. 1 Ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o spółdzielniach mieszkaniowych)
spółdzielnia, której przedmiotem działalności jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa dzięki osobistej pracy członków (art. 181 § 1 Ustawy z dnia 16 września 1982 r. Prawo spółdzielcze)
spółdzielnia, której przedmiotem działalności jest prowadzenie wspólnego przedsiębiorstwa na podstawie osobistej pracy członków oraz pracowników spółdzielni socjalnej; spółdzielnia socjalna działa na rzecz społecznej i zawodowej reintegracji jej członków (art. 2 Ustawy z dnia 27 kwietnia 2006 r. o spółdzielniach socjalnych)