R1AF7LCDHQ22F

3. Etapy rozwoju demograficznego ludności

Źródło: dostępny w internecie: https://www.publicdomainpictures.net/pl/view-image.php?image=23150&picture=tlum-ludzi, domena publiczna.

Wiesz już, jak wygląda przestrzenne zróżnicowanie współczynnika przyrostu naturalnego na świecie. Potrafisz wskazać na mapie kraje o wysokich, niskich, a nawet ujemnych wartościach tego współczynnika. Ludność poszczególnych państw świata znajduje się bowiem na różnych etapach rozwoju demograficznego. Naukowcy zbadali, że istnieje pewna prawidłowość w zróżnicowaniu wartości przyrostu naturalnego, dzietności i innych parametrów demograficznych w czasie. Społeczeństwa przechodzą bowiem pewien proces, który składa się z pięciu faz. Obecnie można wskazać kraje, których ludność znajduje się zarówno w początkowych, środkowych, jak i końcowych fazach tego modelu.

R19v8WRNSW2sk
W pierwszej fazie modelu przejścia demograficznego znajdują się obecnie plemiona zamieszkujące lasy równikowe. Natomiast w Europie faza ta zakończyła się w drugiej połowie XVIII w.
Źródło: Pixabay, dostępny w internecie: https://pixabay.com/photos/amazon-indians-rainforest-brazil-69589/, domena publiczna.

W związku z tym wyróżnia się różne typy demograficzne społeczeństw (w zależności od relacji między liczbą osób w wieku przedprodukcyjnym, produkcyjnym i poprodukcyjnym). Graficznym przedstawieniem typu demograficznego społeczeństw jest piramida płci i wieku. Po zapoznaniu się z tym e‑materiałem wskażesz kraje, których społeczeństwa należą do różnych typów demograficznych, a także przyporządkujesz im odpowiednie piramidy płci i wieku.

Po zapoznaniu z tym materiałem wskażesz także przyczyny i skutki wysokiego i niskiego przyrostu naturalnego. Zaproponujesz także metody przeciwdziałania negatywnym skutkom wysokiego lub niskiego przyrostu naturalnego, które stosowały lub stosują różne kraje.

Twoje cele
  • Wymienisz i scharakteryzujesz fazy przejścia demograficznego.

  • Podasz przykłady państw znajdujących się obecnie w poszczególnych fazach rozwoju demograficznego.

  • Porównasz piramidy płci i wieku państw znajdujących się w poszczególnych fazach rozwoju demograficznego.

  • Wymienisz i scharakteryzujesz typy demograficzne społeczeństw.

  • Scharakteryzujesz i dostrzeżesz związek między typami demograficznymi społeczeństwa a fazami modelu przejścia demograficznego.

  • Zinterpretujesz piramidę płci i wieku ludności oraz na tej podstawie określisz typ demograficzny społeczeństwa.

  • Wyjaśnisz pojęcie eksplozji demograficznej i implozji demograficznej.

  • Wymienisz główne przyczyny i skutki wysokiego i niskiego przyrostu naturalnego.

  • Zaproponujesz sposoby radzenia sobie z niskim lub wysokim przyrostem naturalnym w wybranych państwach.