termin muzyczny występujący pomiędzy częściami dzieła muzycznego (na ogół zachowanego w formie cyklicznej) i oznaczający następstwo części bez przerwy.

także principale, czyli główny; grupa instrumentów solowych spotykana w concerto grosso; często obsada triowa (dwa instrumenty solowe, np. flet oraz skrzypce z basso continuo, np. wiolonczelą).

zbiór pieśni przeznaczony do wykonania jako samodzielny utwór. Choć każda z pieśni może różnić się melodyką, rytmiką, harmoniką, fakturą, dynamiką, tworzą one dramaturgiczną całość (często spaja je postać tego samego, głównego bohatera lub poruszanie podobnych wątków).

1. cadenza; fragment utworu muzycznego ukazujący umiejętności wirtuozowskie solisty; podczas kadencji w koncercie pauzowała orkiestra; początkowo kadencje w koncertach były improwizowane (praktyka stosowana przez W.A. Mozarta), później dokładnie rozpisywane (np. u Beethovena); w klasycznym koncercie kadencja występowała zazwyczaj w pierwszej części przed kodą;
2. zwrot melodyczno‑harmoniczny stanowiący zakończenie utworu lub jego odcinka; składa się przynajmniej z dwóch akordów; przykłady: kadencja mała doskonała D‑T, kadencja mała plagalna S‑T.

kompozycje pisane, przeznaczone dla niewielkiej liczby wykonawców, do realizowania w małych pomieszczeniach.

z włoskiego coda oznacza ogon; fragment zamykający utwór muzyczny o charakterze kadencyjnym.

instrumentalna forma muzyczna, przeznaczona do wykonania przez instrument solowy i orkiestrę.

ogólna nazwa krótkich form muzyki instrumentalnej, popularnych zwłaszcza w romantyzmie.

muzyka naśladująca zjawiska świata zewnętrznego.

muzyka, sugerująca poprzez swój tytuł pewne treści, z którymi może się kojarzyć.

muzyka, wyrażająca uczucia, w której treść przeważa nad formą.

utwór wokalny, na ogół do tekstu lirycznego, wykonywany solowo lub chóralnie, z towarzyszeniem instrumentu (najczęściej fortepianu) bądź a cappella. Z uwagi na budowę, pieśń może być zwrotkowa, zwrotkowo‑refrenowa, zwrotkowo‑wariacyjna lub przekomponowana

kierunki, które wyodrębniły się w poł. XIX w. w muzyce poszczególnych krajów, akcentujące elementy narodowe pod wpływem budzącego się poczucia odrębności narodowej; czynnikiem inspirującym twórczość muzyczną był rodzimy folklor.

forma oparta na temacie muzycznym oraz jego przekształceniach (wariacjach); w poszczególnych wariacjach zmianom ulegać mogą wszelkie elementy muzyczne, np. tempo, harmonika itd.