R3JRPM59X7ERO
Ilustracja przedstawia ciemne duże litery wyryte na jasnej kamiennej płycie. Tworzą one łacińskie wyrazy.

Czasowniki w języku łacińskim

Marmurowa tablica z łacińską inskrypcją, online‑skills, CC BY 3.0
Źródło: online-skills, Marmurowa tablica przedstawiająca słowa w języku łacińskim, ilustracja, licencja: CC BY 3.0.

Exercendo discimusexercendo discimusExercendo discimus: Przećwicz to!

R1EL7DFVP5RQD
Ćwiczenie 1
Polecenie do zadania brzmi: Połącz w pary poniższe czasowniki, tak by czasownik w stronie biernej odpowiadał czasownikowi w stronie czynnej. Poniżej znajdują się listy rozwijalne, z których należy wybrać prawidłowe odpowiedzi. W prawym dolnym rogu zadania umieszczony jest przycisk „Sprawdź”, służący sprawdzeniu poprawności jego wykonania.
Źródło: online skills, licencja: CC0.
R9FLGRS9DX7C5
Ćwiczenie 2
Oceń, czy podane opisy form gramatycznych są poprawne. Każdemu z nich przyporządkuj kategorię VERUM (prawda) lub FALSUM (fałsz).
RMBXOEUHNTHFR
Ćwiczenie 3
Połącz w pary formę oraz jej objaśnienie. desunt Możliwe odpowiedzi: 1. Indicativus imperfecti, 2. Coniunctivus imperfecti, 3. Indictivus praesentis, 4. Indicativus perfecti, 5. Indicativus futuri exclamavit Możliwe odpowiedzi: 1. Indicativus imperfecti, 2. Coniunctivus imperfecti, 3. Indictivus praesentis, 4. Indicativus perfecti, 5. Indicativus futuri decedes Możliwe odpowiedzi: 1. Indicativus imperfecti, 2. Coniunctivus imperfecti, 3. Indictivus praesentis, 4. Indicativus perfecti, 5. Indicativus futuri silebat Możliwe odpowiedzi: 1. Indicativus imperfecti, 2. Coniunctivus imperfecti, 3. Indictivus praesentis, 4. Indicativus perfecti, 5. Indicativus futuri decederem Możliwe odpowiedzi: 1. Indicativus imperfecti, 2. Coniunctivus imperfecti, 3. Indictivus praesentis, 4. Indicativus perfecti, 5. Indicativus futuri
R1RC8B2H91659
Ćwiczenie 4
Wśród poniższych zdań wskaż to, które stanowi okres warunkowy modus potentiālis. Możliwe odpowiedzi: 1. Thūcȳdidis ōrātiōnēs imitārī neque possim, sī velim, nec velim fortasse, sī possim. (Cicero), 2. Dīvitiās negō bonum esse, nam sī essent, bonōs facerent. (Seneca), 3. Sī quid in tē peccāvī, ignosce! (Cicero)
R45FDFXCQVUUX
Ćwiczenie 5
Wskaż właściwy przekład orzeczeń następujących zdań. Sic transit gloria mundi. Możliwe odpowiedzi: 1. wyjdź 2.ginie 3. mija. Bonus intra, melior exi! Możliwe odpowiedzi: 1. wyjdź 2.ginie 3. mija. Omnia mutantur, nihil interit. Możliwe odpowiedzi: 1. wyjdź 2.ginie 3. mija.
Ćwiczenie 6
RNKVZHEEK5TKB
Mężczyzna i chłopiec na ośle.
Źródło: Ilustracja wygenerowana za pomocą narzędzia AI Canva, domena publiczna.

Podpisz ilustrację jednym zdaniem w języku łacińskim stosując czasowniki: nolo, nolle, nolui i fero, ferre, tuli latum

R89H5QBEUXV4V1
Ćwiczenie 7

Słownik łacińsko‑polski

adsum, adesse, affui
adsum, adesse, affui

być obecnym, pomagać

asinus,-i m
asinus,-i m

osioł

bonum, -i n
bonum, -i n

dobro

bonus 3
bonus 3

dobry

divitiae, -arum f
divitiae, -arum f

bogactwo

curo 1
curo 1

troszczyć się, opiekować się

dominus, -i m
dominus, -i m

pan

eo, ire, ii, itum
eo, ire, ii, itum

iść

et
et

i

exercendo discimus
exercendo discimus

uczymy się ćwicząc; uczymy się dzięki ćwiczeniom

exspecto 1
exspecto 1

czekać, oczekiwać

facio, feci, factum 3
facio, feci, factum 3

czynić, robić

fero, ferre, tuli, latum
fero, ferre, tuli, latum

nieść

fortasse
fortasse

może

gloria,-ae f
gloria,-ae f

chwała

hortor 1
hortor 1

zachęcać

ignosco, -gnovi, -gnotum
ignosco, -gnovi, -gnotum

przebaczyć, pobłażać, lekceważyć

imitor 1
imitor 1

naśladować

in z acc. 
in z acc. 

do, wobec

intereo, -ire, -ii, itum
intereo, -ire, -ii, itum

ginąć

intro 1
intro 1

wchodzić

melior - gradus comparativus (stopień wyższy): bonus 
melior - gradus comparativus (stopień wyższy): bonus 

lepszy

mentior, mentitus sum 4
mentior, mentitus sum 4

kłamać

mitto, misi, missum 3
mitto, misi, missum 3

rzucać, wysyłać

mundus,-i m
mundus,-i m

świat

muto 1
muto 1

zmienić

nam
nam

bowiem, ponieważ

nec=neque
nec=neque

i nie

nego 1
nego 1

przeczyć, odmówić

neque=nec
neque=nec

i nie

nihil
nihil

nic

nolo, nolle, nolui
nolo, nolle, nolui

nie chcieć

obliviscor, oblitus sum 3
obliviscor, oblitus sum 3

zapomnić

omnis,-e
omnis,-e

cały, wszystek

oratio,-onis f
oratio,-onis f

mowa, przemowa

patior, passus sum 3
patior, passus sum 3

cierpieć

pecco 1
pecco 1

grzeszyć

polliceor, pollicitus sum 2
polliceor, pollicitus sum 2

obiecać

possum, posse, potui
possum, posse, potui

móc

puer, -eri m
puer, -eri m

chłopiec

quis, quid
quis, quid

kto, co

saluto 1
saluto 1

pozdrawiać, witać

si
si

jeśli, jeżeli

sic
sic

tak, w ten sposób

sum, esse, fui
sum, esse, fui

być

transeo, -ire, ii, itum
transeo, -ire, ii, itum

przechodzić

utor, usus sum 3
utor, usus sum 3

używać, korzystać

vehor, vectus sum 3
vehor, vectus sum 3

jechać

volo, velle, volui
volo, velle, volui

chcieć

Słownik pojęć

Cyceron   łac.  Marcus Tullius Cicero
Cyceron   łac.  Marcus Tullius Cicero

żyjacy w II/I w. p.n.e. pisarz, polityk, dowódca wojskowy, filozof, mówca sądowy

bg‑gray2

O życiu i twórczości Cycerona dowiesz się w rozdziale: Marek Tuliusz Cyceron – lepszy mówca, czy filozof?, w module Spuścizna literacka starożytnych Rzymian.

Seneka (Młodszy) łac. Lucius Annaeus Seneca (Minor)
Seneka (Młodszy) łac. Lucius Annaeus Seneca (Minor)

żyjący w I w. p.n.e./I w. filozof, pisarz, retor rzymski; wychowawca cesarza Nerona

bg‑gray2

Więcej na temat Seneki filozofa dowiesz się z rozdziału Szkoły filozoficzne w Rzymie: Lucjusz Anneusz Seneka, w module zatytułowanym - *Greckie i rzymskie szkoły filozoficzne.