Świat pełen zaimków
In initio repetitio: To już wiesz
Jednym z istotnych elementów gramatyki języka łacińskiego, podobnie, jak polskiego, są zaimki – niewielkie, ale niezwykle ważne słowa, które pozwalają uniknąć powtórzeń, wskazywać osoby, rzeczy, miejsca czy też wyrażać relacje między zdaniami i wyrazami.
W tym module przyjrzymy się różnym typom zaimków łacińskich, ich odmianie i znaczeniu, a także porównamy je z ich odpowiednikami w języku polskim. Zanim jednak to nastąpi przypomnij sobie, co wiesz o zaimkach, wykonując ćwiczenia.
W ćwiczeniu 2 został pominięty zaimek 3. osoby liczby pojedynczej i mnogiej. Nie ma on dokładnie takiego użycia, jak w języku polskim. Np. po polsku zdanie: „Widzę swojego ucznia” jest poprawne gramatycznie, ale już jego dosłowne tłumaczenie na łacinę: „Video discipulum suum” jest błędne. W zrozumieniu tego zjawiska pomoże ci znajomość języków obcych nowożytnych oraz informacje zawarte w rozdziale: Mogą wiele zastąpić - zaimki dzierżawcze i osobowe.
wymieniać łacińskie zaimki dzierżawcze i osobowe oraz wybrane zaimki pytajne, względne i wskazujące dla każdego rodzaju gramatycznego
odmieniać prze przypadki i liczby wymagane zaimki
tłumaczyć w kontekście i formach gramatycznych ww. zaimki
wykonywać różnorodne ćwiczenia wymagające zastosowania i odmiany zaimków
Słownik łacińsko‑polski
słuchać, słyszeć
uczeń
dać, dawać
czy jest; -ne dołączone na końcu wyrazu oznacza - czy
córka
na początek powtórzenie; odwołanie się do posiadanej wiedzy
Julia; imię żeńskie
książka
mój
nasz
piłka
chłopiec
szkoła
być
swój
twój
słowo
wasz
widzieć
Słownik pojęć
część mowy nazywająca procesy (czynności, stany); w zdaniu czasownik tworzy orzeczenie
część mowy określająca cechy ilościowe desygnatu: liczbę, ilość, liczebność, wielokrotność lub kolejność; odpowiada na pytania: ile? który z kolei?
nieodmienna i niesamodzielna część mowy, która łączy się z innymi wyrazami i nadaje im inny sens
część mowy opisująca cechy istot żywych, rzeczy, zjawisk, pojęć i stanów
samodzielna składniowo i semantycznie odmienna część mowy, nazywająca rzeczy, obiekty, miejsca, osoby, czynności, organizmy, zjawiska i pojęcia abstrakcyjne
część mowy zastępująca rzeczownik, przymiotnik, przysłówek, liczebnik i pełniąca ich funkcje w zdaniu