R17XyjKO8NQeF1
Ilustracja banerowa przedstawia fragment dekoracji malarskiej na sklepieniu Kaplicy Sykstyńskiej.

Kapela renesansowa jako wyraz harmonii sztuki, wiary i humanistycznej wizji świata

Źródło: online-skills, licencja: CC BY 3.0.
bg‑yellow

Klucz do rozwoju

Kapela renesansowa była czymś znacznie więcej niż zespołem wykonawców – stanowiła instytucję organizującą życie muzyczne epoki. Aby dobrze zrozumieć ten rozdział, zwróć uwagę na zależność między miejscem wykonywania muzyki, architekturą świątyń i dworów, a rozwojem nowych technik kompozytorskich oraz wysokim poziomem wykonawstwa, który ukształtował europejską kulturę muzyczną.

bg‑yellow

Ważne daty

  • 590–604 – pontyfikat Grzegorza I Wielkiego; tradycja wiąże z tym okresem rozwój rzymskiej schola cantorum oraz uporządkowanie śpiewu liturgicznego

  • 1471–1484 – pontyfikat Sykstusa IV; reorganizacja Kapeli Papieskiej oraz budowa Kaplicy Sykstyńskiej (1473–1481), która stała się miejscem jej działalności

  • 1473–1481 – budowa Kaplicy Sykstyńskiej w Watykanie

  • 1508 – papież Juliusz II powierza Michałowi Aniołowi wykonanie dekoracji sklepienia Kaplicy Sykstyńskiej

  • 1508–1512 – wykonanie fresków na sklepieniu Kaplicy Sykstyńskiej przez Michała Anioła

  • 1512 – ukończenie dekoracji sklepienia Kaplicy Sykstyńskiej i odsłonięcie jednego z najwybitniejszych dzieł renesansu

  • 1514–1562 – działalność Adriana Willaerta, współtwórcy szkoły weneckiej i pioniera techniki polichóralnej

  • 1527 – Adrian Willaert obejmuje stanowisko kapelmistrza bazyliki św. Marka w Wenecji; jego działalność odegrała istotną rolę w rozwoju szkoły weneckiej

  • 1540 – Zygmunt I Stary ustanawia fundację Kapeli Rorantystów przy Kaplicy Zygmuntowskiej na Wawelu

  • 1543 – Kapela Rorantystów rozpoczyna działalność liturgiczną i wykonawczą na Wawelu

  • 1554 – publikacja pierwszej księgi mszy (Missarum liber primus) Giovanniego Pierluigiego da Palestriny

  • 1545–1563 – obrady Soboru Trydenckiego; reformy wpływające na rozwój muzyki liturgicznej i praktykę wykonawczą

  • 1555 – Giovanni Pierluigi da Palestrina zostaje przyjęty do Kapeli Sykstyńskiej

  • 1597 – publikacja pierwszego tomu Sacrae Symphoniae Giovanniego Gabrieliego – jednego z najwybitniejszych przykładów techniki polichóralnej

  • 1615 – wydanie drugiego tomu Sacrae Symphoniae, zawierającego motet In ecclesiis.

bg‑yellow

Cele

Nauczysz się
  • charakteryzować rolę kapeli muzycznej w kulturze renesansu;

  • wyjaśnić znaczenie Kapeli Papieskiej i Kapeli Rorantystów dla rozwoju muzyki sakralnej;

  • rozpoznać cechy techniki polichóralnej oraz wskazać jej najważniejszych przedstawicieli.