Filozofia analityczna
Na przełomie XIX i XX wieku polski filozof, logik i psycholog Kazimierz Twardowski, uczeń Franza Brentany, zainicjował ruch filozoficzny zwany szkołą lwowsko‑warszawską. Był to nowy etap w rozwoju kultury filozoficznej na ziemiach polskich. Szkołę tworzyli myśliciele z różnych zaborów, zjednoczeni wokół sformułowanego przez Twardowskiego postulatu, że filozofia powinna posługiwać się tymi samymi metodami badawczymi, co nauki empiryczne. Przedstawiciele szkoły lwowsko‑warszawskiej nie odrzucali całkowicie tradycyjnych problemów filozoficznych, jednak kładli coraz większy nacisk na badanie języka oraz analizy logiczno‑matematyczne i dokonali na tym polu wielu odkryć na poziomie światowym.
Przedstawiciele i historia
Szkoła lwowsko‑warszawska została założona we Lwowie przez Kazimierza Twardowskiego pod koniec XIX wieku. Od roku 1915 drugim jej ośrodkiem stała się Warszawa. Członkowie szkoły rekrutowali się najpierw spośród uczniów Twardowskiego. Ich działalność szybko zyskała rozgłos. Szkoła przyciągała głównie Polaków z różnych zaborów, gdyż Twardowskiemu od samego początku przyświecała patriotyczna misja szerzenia wysokiej jakości kultury filozoficznej na ziemiach polskich.
Szkołę lwowsko‑warszawską w sensie ściślejszym tworzyli logicy i matematycy. Natomiast w sensie ogólniejszym do szkoły tej przynależała cała grupa filozofów stosujących metodę analityczną na wielu różnych polach badawczych, a także przedstawiciele innych dziedzin, takich jak psychologia, językoznawstwo, filologia klasyczna czy historia kultury.
Szkoła lwowsko‑warszawska jest rozpoznawalna przede wszystkim ze względu na jej osiągnięcia w zakresie logiki. Efekty prac w tej dziedzinie uważane są za przełomowe. Z tego powodu określenia „szkoła lwowsko‑warszawska” i „polska szkoła logiki” używane są często zamiennie.
Do najważniejszych osiągnięć należą prace logiczne Jana Łukasiewicza i Stanisława Leśniewskiego oraz logiczna teoria prawdy Alfreda Tarskiego. Istotne znaczenie mają również konwencjonalistyczna epistemologia Kazimierza Ajdukiewicza, ontologiczne dociekania Tadeusza Kotarbińskiego.
Na osi czasu przedstawieni zostali wybitni przedstawiciele szkoł
Jakie były osiągnięcia szkoły lwowsko‑warszawskiej? Czym wyróżniała się spośród innych nurtów oraz podejść do filozofowania?
Odpowiedz na pytania. Jakie były osiągnięcia szkoły lwowsko‑warszawskiej? Czym wyróżniała się spośród innych nurtów oraz podejść do filozofowania?
Jakie znaczenie miały zasady przyjęte przez przedstawicieli szkoły? W swojej odpowiedzi uwzględnij kontekst historyczny.
Odpowiedz na pytanie: jakie znaczenie miały zasady przyjęte przez przedstawicieli szkoły? W swojej odpowiedzi uwzględnij kontekst historyczny.
Przedstaw sposób uprawiania filozofii przez przedstawicieli szkoły lwowsko‑warszawskiej.
Słownik
(gr. aksioma, aksiomatos — pewnik, zasada, postulat) postępowanie zmierzające do przedstawienia danej teorii w postaci systemu aksjomatów, czyli założeń, które przyjmuje się bez dowodu w systemie dedukcyjnym; przyjmowanie poglądów lub twierdzeń, które uznaje się za oczywiste
(gr. ethikos (logos) — moralność, etyka) nauka o moralności, która jest ogółem ocen i norm moralnych przyjętych w danej zbiorowości społecznej (zbiorowości, klasie lub grupie społecznej, środowisku) w określonej epoce
(gr. aisthetikos — odczuwający) dyscyplina filozoficzna zajmująca się nauką o pięknie
(gr. logike (techne) — powód) dyscyplina naukowa zajmująca się regułami poprawnego myślenia i wnioskowania; w węższym znaczeniu: logika formalna
(gr. meta — po) język służący do opisu i analizy innego języka
(gr. pragmatos — działanie, czynność) kierunek filozoficzny uzależniający prawdziwość twierdzeń od ich praktycznych skutków
(łac. relativus — względność) stanowisko w filozofii i etyce mówiące, iż wartości obowiązują w danym układzie odniesienia, nie powszechnie; przeciwieństwo absolutyzmu
(gr. empeiría – doświadczenie) stanowisko epistemologiczne, zgodnie z którym wyłącznym lub głównym źródłem wiedzy jest doświadczenie
(gr. logikós — zgodny z rozumowaniem) dyscyplina skupiona na regułach poprawnego myślenia i wnioskowania; u Arystotelesa: dział filozofii zajmujący się pojęciami i sądami
(łac. obiectum — przedmiot) pogląd, zgodnie z którym przedmiot poznania istnieje poza podmiotem poznającym i niezależnie od niego; w aksjologii: stanowisko, które przypisuje wartościom istnienie niezależne od świadomości
(łac. obiectum — przedmiot) pogląd, zgodnie z którym przedmiot poznania istnieje poza podmiotem poznającym i niezależnie od niego; w aksjologii: stanowisko, które przypisuje wartościom istnienie niezależne od świadomości