Dwa światy Platona
Słowo „idealny” najczęściej kojarzy się nam z postrzeganiem świata jako lepszego, niż jest w rzeczywistości. Często słyszymy też, że ktoś kieruje się określoną ideą lub że coś zostało wykonane w sposób idealny. Niekiedy nazywamy kogoś idealistą – osobą, która nie szuka korzyści materialnych, lecz poświęca się wzniosłym, choć czasem nierealnym lub niepraktycznym celom. Czy wiesz, że terminy te weszły do języka filozofii za sprawą Platona?
To właśnie on uczynił je fundamentem swojego oryginalnego systemu, który rzuca wyzwanie zdrowemu rozsądkowi.
Platon – wraz z jego nauczycielem Sokratesem i uczniem, Arystotelesem – należy do nie tylko największych filozofów starożytności, ale także do grona najważniejszych filozofów wszech czasów. Jeżeli w filozofii europejskiej wyróżnić – w największym skrócie dwa główne nurty w metafizyce i teorii poznania – odpowiednio idealizm i realizm oraz racjonalizm i empiryzm, to Platon jest ojcem pierwszych spośród nich: idealizmu i racjonalizmu. Wszystkie późniejsze odmiany myśli idealistycznej i racjonalistycznej są nawiązaniami do pierwszego wielkiego systemu filozoficznego Europy – platonizmu.
Poznasz postać Platona i główne wątki jego filozofii.
Odróżnisz potoczne i filozoficzne znaczenia pojęć „idea” i „idealizm”.
Wyjaśnisz, czym są idee w ujęciu Platona.
Zinterpretujesz alegorię jaskini jako obraz platońskiej koncepcji poznania i struktury rzeczywistości.
Zrekonstruujesz i poddasz krytycznej ocenie platoński argument na rzecz nieśmiertelności duszy.
Scharakteryzujesz platońską koncepcję człowieka, zwłaszcza relację między duszą a ciałem.
Porównasz potoczne i źródłowe znaczenie pojęcia „miłość platoniczna”.
Zapoznasz się z najważniejszymi wątkami i dylematami platońskiego dialogu Kriton.
Ocenisz postawę i argumenty Sokratesa w kwestii ucieczki z więzienia.
Wskażesz wpływ platonizmu na wybrane nurty lub postaci późniejszej filozofii.