Ilustracja przedstawia obraz Maksymiliana Gierymskiego „Patrol powstańczy – pikieta”. Ukazuje grupę powstańców na koniach. jeden z nich ma broń uniesioną w górę. Pomiędzy jeźdźcami stoi wędrowiec. Po lewej stronie rosną pojedyncze drzewa. Całość rozgrywa się w pejzażu z piaszczystą drogą i błękitnym niebem. Obraz przedstawia epizod z okresu powstania styczniowego 1863 roku - powstańczy zwiad, który strzela na alarm; z lufy unosi się jeszcze dym. Między powstańcami stoi wędrowiec. Z niepokojem przenikającym scenę kontrastuje spokojny, słoneczny pejzaż.