Zwróć uwagę na kształty sklepień na ilustracjach - odpowiadają one nazwom.

Zastanów się najpierw, jakie budowle ukazane są na ilustracjach - to charakterystyczne dla danych miast obiekty. 

Skojarz budowle z miastami - są to obiekty, które są wizytówką polskich miast. 

Wyobraź sobie, jak wyglądało miasto, które musiało zabezpieczyć się przed wrogiem. Zastanów się jaka figura oznaczająca plan mogła zapewnić doskonałą widoczność na wszystkie strony. 

Zwróć uwagę, że każdy z wymienionych zakonów miał w Polsce charakterystyczne miejsca działalności: jeden był związany z życiem miejskim i kaznodziejstwem, drugi słynął z surowych, monumentalnych klasztorów na terenach wiejskich, trzeci działał w Krakowie i pozostawił tam swoją dużą gotycką świątynię.

Zamek Wysoki – najstarsza i największa część zamku, centralna twierdza, siedziba wielkiego mistrza zakonu krzyżackiego; wysoka wieża, mury obronne, kaplica zamkowa. Zamek Średni – łączy Zamek Wysoki i Wielką Komturię; pełnił funkcje mieszkalno‑obronne; tutaj znajdowały się magazyny, pomieszczenia dla urzędników. Wielka Komturia – część zamku, w której mieszkał komtur (dowódca zakonu) i jego najbliżsi współpracownicy; widoczne budynki mieszkalne i administracyjne, nieco niższe niż Zamek Wysoki.

Pomyśl o funkcji kościoła i ratusza oraz o tym, jakie elementy konstrukcyjne i dekoracyjne były dla nich charakterystyczne.

Architektura sakralna gotyku wyróżnia się wertykalizmem, zastosowaniem sklepień krzyżowo‑żebrowych, dużymi, strzelistymi oknami, bogacwem detali architektonicznych - smukłych wież i wieżyczek. Przykładem są: katedra na Wawelu czy Kościół Mariacki w Krakowie. Architektura świecka natomiast, jak ratusze czy kamienice mieszczańskie, kładła nacisk na funkcjonalność i reprezentacyjny charakter fasady. Przykładem jest Ratusz w Toruniu, o ceglanej fasadzie z dekoracyjnym szczytem i arkadami.

Zwróć uwagę na to, że katedry francuskie były budowane z kamienia, miały rozbudowany system przypór i niezwykle strzeliste wnętrza wypełnione witrażami. W Polsce dominowała cegła, a rozwiązania konstrukcyjne i dekoracyjne były prostsze.

Gotycka architektura sakralna Francji, np. katedra w Chartres czy Amiens, powstawała głównie z kamienia. Charakteryzowała się skomplikowanym systemem przypór i łuków oporowych, które pozwalały na wznoszenie bardzo wysokich i smukłych świątyń z ogromnymi oknami wypełnionymi witrażami. Wnętrza były pełne światła i dekoracji rzeźbiarskiej. W Polsce, np. w kościele Mariackim w Krakowie czy bazylice w Gdańsku, dominowała cegła jako materiał budowlany. Bryły były masywniejsze i mniej strzeliste, system przyporowy ograniczony, a okna mniejsze. Dekoracje rzeźbiarskie i witraże występowały w mniejszej skali, a wnętrza często uzupełniano o polichromie i drewniane ołtarze.