Od wizjonerstwa i mistycyzmu preromantyków do romantycznego dramatyzmu Goi.
Słownik pojęć
(wł. acąuaforte) kwasoryt, technika graficzna druku wklęsłego; także odbitka otrzymana tą techniką. Rycinę wykonuje się przez odbijanie wytrawionego rysunku na płycie miedzianej lub cynkowej w prasie miedziorytniczej. Wypolerowaną płytę pokrywa się werniksem akwafortowym (wosk, asfalt, żywica); rysunek wykonuje się igłą, nacinając werniks i odsłaniając powierzchnię metalu. Następnie płytę poddaje się trawieniu w wodnym roztworze kwasu azotowego lub chlorku żelazowego; natężenie kreski zależy od głębokości trawienia, tj. od czasu trawienia, dlatego albo dorysowuje się sukcesywnie kreski od (pierwszych najdłużej trawionych) najciemniejszych, do najdelikatniejszych (najkrócej trawionych), tzw. trawienie stanowe (stan); albo wykonuje się całość rysunku, a poszczególne partie po wytrawieniu zakrywa się półpłynnym werniksem. Po zakończonym trawieniu wymywa się werniks i na podgrzaną płytę metalową nakłada farbę drukarską, którą wyciera się z powierzchni płyty, tak że pozostaje ona tylko w głębi wytrawionych kresek; z tak przygotowanej płyty wykonuje się odbitkę w prasie pod dosyć silnym tłokiem, na wilgotnym papierze.
(wł. acąuatinta - barwiona woda) kwasoryt płaszczyznowy, technika graficzna druku wklęsłego, zbliżona do akwaforty, rozpowszechniona w XVIII w.; także odbitka wykonana tą techniką. W akwaforcie trawione są na płycie metal, kreski, natomiast w a.kwatincie płaszczyzny, a efekt plam o różnym natężeniu osiąga się przez odpowiednią regulację czasu trawienia poszczególnych tonów. Akwatinta przypomina rysunek wykonany pędzlem i często jest stosowana w połączeniu z akwafortą. Płytę miedzianą lub cynkową zapyla się sproszkowaną kalafonią albo asfaltem, stapia na piecyku, uzyskując po wytrawieniu efekt jasnych punkcików na ciemnym tle; stosując np. sól kuchenną rozsypaną na powierzchni płyty pokrytej werniksem akwafortowym, a następnie stopioną na piecyku i wypłukaną wodą, otrzymuje się po wytrawieniu powierzchnię jasną pokrytą ciemnymi punkcikami.
1) farba wodna o spoiwie rozpuszczalnym w wodzie, przeważnie z gumy arabskiej, często z dodatkiem miodu (farby miodowe), cukru lub gliceryny, które nadają elastyczność i ułatwiają pobranie farby wilgotnym pędzlem, nieodporna na światło, łatwo płowieje; 2) technika malarska, posługująca się farbami akwarelowymi kładzionymi najczęściej na papierze, pergaminie, także na kości słoniowej (miniatury), jedwabiu - w tradycyjnym malarstwie Dalekiego Wschodu i w Europie XVIII i XIX w., specjalnie do zdobienia wachlarzy; farba tworzy cienką przezroczystą warstwę, przez którą przebija kolor podłoża; technika wymagająca dużej precyzji ze względu na trudności dokonywania poprawek. Akwarelą posługiwano się często przy wykonywaniu szkiców i projektów obrazów; 3) obraz wielobarwny, malowany farbami akwarelowymi lub jednobarwny, np. malowany tuszem, bistrem lub sepią, tzw. lawowany (lawowanie).
fr. [wym. dãs makabr] w sztuce średniowiecznej: alegoryczny korowód ludzi różnych stanów prowadzony przez śmierć, wyrażający równość wszystkich ludzi w obliczu śmierci.
technika graficzna druku wypukłego; także odbitka uzyskana tą techniką. Na powierzchni deski lub klocka wygładzonego i powleczonego warstwą gruntu wykonuje się rysunek, następnie metalowymi dłutkami, nożem lub rylcami wycina się tło, pozostawiając wypukły rysunek; tak przygotowaną formę powleka się farbą drukarską i odbija na papierze.
wiedza dostępna tylko dla wtajemniczonych.
(franc. wytworna zabawa) przedstawienia wytwornego towarzystwa na tle przyrody w scenach zabaw parkowych, koncertów, posiłków pod gołym niebem i zalotów miłosnych; charakterystyczny temat dworskiego malarstwa rokokowego XVIII w. (np. obrazy A. Watteau).
wytwór sztuki drukarskiej powstały przed 1501 rokiem (dla druków polskich datę tę przesuwa się do 1550 roku lub nawet 1599 roku); krojem liter i układem karty tytułowej inkunabuły naśladują księgi rękopiśmienne; do końca XV wieku elementy graficzne wykonywali w inkunabułach iluminatorzy; stronice były nieliczbowane, format (do 1476 roku) wyłącznie folio.
(gr. calligraphia) sztuka pięknego i wyraźnego pisania, szczególnie rozwinięta w Chinach, gdzie jest traktowana jako dziedzina sztuki na równi z malarstwem i nierozłącznie z nim związana; napis umieszczony na obrazie stanowi integralną część jego kompozycji; z drugiej strony sama inskrypcja kaligraficzna może być dziełem sztuki, w którym wypracowany kształt znaków nie stanowi żadnego komentarza dla kompozycji malarskiej.
gr. ogólna nazwa poglądów przednaukowych., filozoficznych. i religijnych., których przedmiotem jest powstanie i ewolucja Wszechświata.
gr. mónos - jedyny, týpos - odbicie; technika graficzna stojąca na pograniczu malarstwa, rysunku i grafiki. Na płycie metalowej lub szklanej wykonuje się wolno schnącymi farbami (olejnymi, drukarskimi) barwną kompozycję i odciska na zwilżonym papierze; powstaje tylko jedna odbitka, gdyż cała farba odbija się na papierze.
sposób przedstawiania rzeczywistości na wzór marzenia sennego.
1) odbitka graf.; termin może być używany w odniesieniu do wszystkich technik; 2) potocznie ilustracja, rysunek.
bezbarwna lub zielonożółta ciecz o charakterystycznym zapachu, będąca składnikiem żywic drzew iglastych, służy do rozcieńczania farb na jej bazie.
technika graficzna druku wklęsłego polegająca na rysowaniu metalową igłą – rylcem rysunku na wypolerowanej płycie będącej matrycą, następnie wtarciu w zagłębienia farby i wykonaniu odbitki w prasie drukarskiej.
postać sproszkowana metalu szlachetnego (złota) o żółtej barwie.