Zwróć uwagę na tytuł wiersza.

Osoba mówiąca w wierszu to Pan Cogito. Jest alter ego pisarza. To mędrzec i nauczyciel. Zwraca się on do człowieka żyjącego współcześnie.

Odszukaj w utworze fragmenty odwołujące się bezpośrednio do wartości moralnych.

Podmiot liryczny nawołuje do odwagi. Nakazuje gniew wobec krzywdy i poniżania innych. Adresat utworu ma miłować przyrodę, afirmować życie. Należy powtarzać 'stare zaklęcia ludzkości bajki i legendy', czyli kierować się prawdami moralnymi, dobrem, ideałami zawartymi w dawnych tekstach kultury. Trzeba powtarzać słowa wielkich ludzi i być wiernym ideałom. Należy zachować postawę bezkompromisową, która jest oparta na wierności wartościom, cnocie, prawdzie, braterstwie. Trzeba zachować męstwo, wbrew temu, co dyktuje rozum.

Zwróć uwagę, jakie formy czasownika dominują.

Dominantą kompozycyjną utworu są czasowniki w drugiej osobie liczby pojedynczej w trybie rozkazującym, co potwierdzają następujące wyrazy: 'idź', 'bądź',
'nie przebaczaj', 'strzeż się'. W ten sposób wiersz przybiera formę dekalogu etycznego postępowania, który jest skierowany do współczesnego człowieka.

Antyteza (gr. antithesis – przeciwstawienie) – składniowy środek stylistyczny polegający na zestawieniu w jednej wypowiedzi dwóch przeciwstawnych, często wykluczających się logicznie stwierdzeń.

Występująca w wierszu antyteza: Gniew twój bezsilny niech będzie jak morze / ilekroć usłyszysz głos poniżonych i bitych podkreśla, że gniew ludzki może być bezsilny, ale podmiot liryczny nawołuje do tego, żeby go ujawniać, bo jest to forma buntu przeciwko niesprawiedliwości. Tym samym wyjaśnia, że stanąć w obronie poniżonych i bitych jest odwagą. Kolejna antyteza: powtarzaj stare zaklęcia ludzkości bajki i legendy / bo tak zdobędziesz dobro którego nie zdobędziesz / powtarzaj wielkie słowa powtarzaj je z uporem / jak ci co szli przez pustynię i ginęli w piasku z jednej strony nakazuje, aby znać dziedzictwo pozostawione po przodkach, ponieważ doprowadzi do poznania dobra, a z drugiej strony człowiek nigdy nie zdobędzie tego dobra. Ma również cytować bohaterów, którzy zginęli, mimo przeciwności losu. 'Wielkie słowa' to ideały, którymi człowiek powinien kierować się w życiu ze świadomością, że zło jest silniejsze i może wygrać, ale dla człowieka szlachetnego nie ma innej możliwości niż sprzeciw wobec zła.

Przypomnij sobie, kim byli Gilgamesz, Hektor i Roland.

Poeta zestawił Gilgamesza, Hektora i Rolanda, ponieważ są to bohaterowie, którzy byli wierni swoim ideałom i poświęcili za nie życie.