Zwróć uwagę na formy czasowników oraz co robi podmiot liryczny.

Podmiotem lirycznym jest kobieta. Dominują formy czasowników w 1. osobie liczby pojedynczej: 'wzięłam', 'połknęłam', 'tańczę', 'mówię', 'przysięgam'. Opowiada ona o spotkaniu z mężczyzną przy winie. Relacjonuje różne etapy rozwoju miłości - od stanu fascynacji, poprzez zauroczenie, aż do rozczarowania z powodu tego uczucia.

Przypomnij sobie, czym charakteryzuje się metafora.

Metafora: 'Szczęśliwa, połknęłam gwiazdę' podkreśla, że kobieta dzięki zainteresowaniu mężczyzny czuje się piękniejsza. Słowa 'A ja jestem urojona, / urojona nie do wiary, / urojona aż do krwi' wskazują, że zakochana postrzega siebie głównie poprzez pryzmat męskiego widzenia. Z czasem zmienia się, stając się kimś innym, dlatego próbuje się przyzwyczaić do nowego wcielenia: 'Śmieję się, przechylam głowę / ostrożnie, jakbym sprawdzała / wynalazek'.

Zwróć uwagę na powtórzenie oraz sposób,  w jaki może być postrzegany świat przez zakochaną kobietę w czasie wykonywanego przez nią tańca.

Powtórzenia: 'Tańczę, tańczę...', 'urojona, [...] urojona' podkreślają, jaki wpływ miał mężczyzna na zmianę osobowości kobiety, która stała się zależna od niego. W czasie tańca obraz rzeczywistości staje się zamazany, fantastyczny, jakby kobieta oddalała się od samej siebie.

Zauważ, że wszystkie kobiety zostały stworzone przez kogoś i ukształtowane według czyjegoś zamysłu.

W wierszu kobieta pod wpływem spojrzeń mężczyzny pięknieje. Ukochany stwarza ją na nowo. Ten akt stworzenia zostaje porównany ze stworzeniem Ewy z żebra Adama, z Wenus powstałą z piany morskiej i narodzeniem Minerwy, która wyskoczyła z głowy Jowisza. To sprawia, że kobieta nie istnieje sama, istnieje jedynie w oczach mężczyzny. Kiedy jego nie ma, nie patrzy na nią, kobieta odkrywa prawdę o sobie - aby czuć się kochaną, zdecydowała się zatracić swoją tożsamość, swoje ja.

Słowa: 'Stół jest stołem, wino winem w kieliszku, co jest kieliszkiem i stoi stojąc na stole. A ja jestem urojona'? podkreślają kontrast pomiędzy konkretem rzeczywistości a ulotnością osobowości podmiotu lirycznego. Kobieta zmieniła się pod wypływem mężczyzny, stając się jego marzeniem, funkcjonując jedynie w jego spojrzeniu. Niezmienna pozostała jedynie rzeczywistość, która otacza zakochaną.

Zwróć uwagę, że stół, wino i kieliszek są realistyczne.

Przeczytaj uważnie ostatnią zwrotkę. Zwróć uwagę, jak zachowuje się kobieta.

Ostatnia strofa jest wyrazem zagubienia się kobiety, która straciła swoją osobowość, podporządkowując się mężczyźnie. Dostrzega, że bez ukochanego nie istnieje. Jej bezwarunkowa miłość sprawiła, że robiła wszystko, aby uszczęśliwić drugą osobę.

Zwróć uwagę, jaki nastrój wprowadza tytuł.

Tytuł wiersza nadaje mu cechy intymnego spotkania w miłym towarzystwie mężczyzny. Wyrażenie 'przy winie' to wyznanie podmiotu lirycznego. Tytuł podkreśla ulotność chwili, przemijalność ludzkiego życia, w którym miłe, radosne przeżycia nigdy więcej się nie powtórzą. Wino wprowadza człowieka w dobry nastrój, ale też sprawia, że może ono - posługując się związkiem frazeologicznym - 'uderzyć do głowy', co oznacza, że świat widziany oczami podmiotu lirycznego staje się nierealny przez moment, złudny. Kiedy upojenie mija, pozostaje rzeczywistość '...widzę tylko gwóźdź, z którego zdjęto obraz', dlatego nastrój wiersza jest smutny, pomimo, że tytuł tego nie zapowiada.

Odszukaj w Słowniku motywów literackich hasło 'taniec'.

Taniec jest symbolem przemiany i wolności. Zmiany, które dokonują się w kobiecie, są obrazem marzeń mężczyzny. W ten sposób staje się ona złudzeniem, kimś, kto nie istnieje naprawdę. Zakochana tańczy dla mężczyzny do wymyślonej przez niego muzyki, posługując się frazeologizmem: 'ktoś tańczy tak, jak mu ktoś zagra', oznacza, że kobieta bez najmniejszego sprzeciwu postępuje tak, jak mężczyzna sobie tego życzy. W ten sposób zatraca swoją osobowość, stając się uległą wobec niego.

W wierszu Poświatowskiej jest mowa o odbiciu w oczach mężczyzny i o patrzeniu na siebie w lustrze. W utworze Szymborskiej podmiot liryczny mówi o odbiciu w oczach mężczyzny.

W obydwu utworach motyw odbicia dotyczy kobiet, które widzą siebie w oczach mężczyzny, przez pryzmat jego spojrzenia. Cytat z wiersza Lustro: 'widziałam siebie jak gdyby poprzez szkło w twoich oczach” wskazuje na niejasne, niepełne postrzeganie siebie. A cytat z utworu: Przy winie: 'A ja jestem urojona' - podkreśla świadomość kobiety, że jej obraz nie jest prawdziwy.Rozstrzygnij, czy obraz kobiety jest podobny w obu wierszach? Uzasadnij swoje zdanie.

Poszukaj podobieństw i różnic w ukazaniu kobiety w obydwu utworach.

W twojej odpowiedzi powinny znaleźć się następujące zagadnienia:
- obydwie kobiety określają się w stosunku do mężczyzn, żywią ich uczuciem („ patrzyłam dzisiaj na siebie twoimi oczyma”; „Spojrzał, dodał mi urody”
- zobaczenie siebie w oczach mężczyzny pozwala im na zachwyt sobą ( „jestem zaczadzona pięknem swojego ciała”; „tańczę, tańczę” )
- obydwie zwracają uwagę na urodę, to, co zewnętrzne („pięknem mojego ciała”; „dodał mi urody”)
- obydwie konstytuują swoją tożsamość w spojrzeniu mężczyzny, dopiero, kiedy on je dostrzeże, one zyskują tożsamość („widziałam się jak gdyby poprzez szkło w twoich oczach”; „Kiedy on nie patrzy na mnie / szukam swojego odbicia”)
- kiedy zostają same, czują pustkę („nie widzieć i nie czuć / samotności mojego rozkwitłego tobą ciała”; „I widzę tylko / gwóźdź, z którego zdjęto obraz”).