R1DeLep8MYaWy
Zdjęcie przedstawia widok z góry na krajobraz z zabudowaniami mieszkalnymi, lasami, rzeką.

Moja mała ojczyzna

Nasza mała ojczyzna
Źródło: Urząd Gminy Nieporęt, licencja: CC BY 3.0.
bg‑gold

Kiedy cieszysz się z sukcesu narodowej drużyny sportowej lub polskiego sportowca, czujesz prawdopodobnie szczególny rodzaj radości. Razem z tobą cieszą się inni. W tym przeżyciu możesz odnaleźć poczucie wspólnoty – jeden ze składników miłości do ojczyznyojczyznaojczyzny.

Nauczysz się
  • poszukiwać informacji o historii i tradycjach swojej okolicy i ludziach dla niej szczególnie zasłużonych;

  • wyjaśniać czym się różni ojczyzna od małej ojczyzny;

  • wymieniać lokalne zabytki;

  • opowiadać o dziejach twojej małej ojczyzny.

Polecenie 1

Podaj przykłady działań, które współcześnie świadczą o miłości do ojczyzny. Wykonaj zadanie, pracując w kilkuosobowych grupach. Przedstaw wyniki swojej pracy pozostałej części klasy.

R1CNZTcNyVQQa
(Uzupełnij).

Co wiem o swojej małej ojczyźnie?

bg‑gold

Polska to twoja wielka ojczyzna. Składają się na nią dziesiątki małych ojczyzn: regionów, województw, miast, miasteczek, wsi. Mała ojczyzna to miejsce, gdzie dorastasz, uczysz się, tu znasz wszystkie ścieżki, tutaj mieszkają twoi bliscy i znajomi. Mała ojczyzna ma swoją lokalną historię i tradycję.

1
Ćwiczenie 1

Wykonaj poniższe polecenia dotyczące twojej małej ojczyzny:

Podaj nazwę miejscowości, którą traktujesz jako swoją małą ojczyznę.

Podaj nazwę regionuregionregionu Polski, w którym jest umiejscowiona twoja miejscowość.

Określ w jakiej części Polski znajduje się twój region.

uzupełnij treść
1
Polecenie 2

Przyjrzyj się mapie Polski. Odnajdź na niej swoje województwo. Czy znasz atrakcje turystyczne swojego regionu? Jakie informacje można jeszcze dodać do mapy?

Ra1H7rXOVOtYz
1. Zachodniopomorskie Tu „ładujemy akumulatory” na piaszczystej plaży. Podążamy szlakiem historycznym po wyspie Wolin i odpoczywamy na łonie natury., 2. Pomorskie W województwie pomorskim wybieramy się w trasę szlakiem latarni morskich. Niektóre z nich można dostrzec z pokładu statków turystycznych., 3. Pomorskie W województwie pomorskim wybieramy się w trasę szlakiem latarni morskich. Niektóre z nich można dostrzec z pokładu statków turystycznych.
Źródło: Contentplus.pl sp. z o.o, licencja: CC BY 3.0.
Polecenie 2
Rc6WPx6KDCQjr
Miejsce na notatkę
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY-SA 4.0.
Polecenie 3

Poszukaj informacji o głównych atrakcjach twojej miejscowości lub regionu. Znajdź też zdjęcia lub zrób je samodzielnie. Umieść je tutaj, zatytułuj i stwórz do nich opisy. Możesz użyć słownictwa podanego poniżej.

Zdjęcie przedstawia… / prezentuje… / zapoznaje nas…

Autor zdjęcia chciał zobrazować… / pokazać… / przedstawić…

Na pierwszym planie… Na drugim planie… Na dalszym planie… W tle...

R1KgDo4VZyNpw
Kwiatek (Uzupełnij) Jakiś taki makowy (Uzupełnij).
Źródło: Learnetic S.A., licencja: CC BY 4.0.
RwZTzxeQYuJ78
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic S.A., licencja: CC BY 4.0.

Czy znam tradycje, zabytki i ludzi związanych ze swoją małą ojczyzną?

bg‑gold

Każdy region Polski ma swoje własne tradycje, które nie występują w innych częściach naszego kraju. Postacie zasłużone dla regionu są bardzo często także bohaterami narodowymi, a zabytki stanowią dziedzictwo kulturowedziedzictwo kulturowedziedzictwo kulturowe naszego kraju.

Strój ludowy - jako przykład tradycji lokalnej

Ćwiczenie 2
R1AtgNXcTSEqc
Dziewczynka w stroju ludowym. Na głowie ma wianek z kwiatów polnych, ubrana w biała koszulę, kolorowy serdak, czerwoną spódnicę. Na spódnicy biały koronkowy fartuszek. Na szyi czerwone korale. Na nogach czerwone trzewiki do kostki.
Dożynki. Krakowski strój ludowy
Źródło: dostępny w internecie: https://www.flickr.com/photos/iks_berto/6231174230, domena publiczna.
RzZjeq0iMyZit
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic S.A., licencja: CC BY 4.0.
RpNVo4NRvI8B1
Strój ludowy dobrzyński podczas inscenizacji wesela we Włęczu
Źródło: Dariusz Chrobak, licencja: CC BY 4.0.
Polecenie 4

Poszukaj informacji o stroju ludowym związanym z twoim regionem. Opisz jego charakterystyczne elementy.

RxBqam4OSIu8I
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY 4.0.

Przykłady osób zasłużonych dla wybranych regionów naszego kraju

bg‑gold

Zasłużona dla Ziemi Dobrzyńskiej, która stanowi obecnie jeden z regionów województwa kujawsko‑pomorskiego, postać to wybitny prawnik Paweł Włodkowic z Brudzewa żyjący w XV wieku. Zabiegał on o prawa Ziemi Dobrzyńskiej podczas procesów z Krzyżakami, zdefiniował pojęcie wojny sprawiedliwej i niesprawiedliwej. Reprezentował region na soborze w Konstancji.

RcYZ3ZEcJre2v
Przemowa Pawła Włodkowica na Soborze w Konstancji (1414‑1418). Włodkowic bronił sprawy polskiej w sporze z Krzyżakami, która dzięki jego wiedzy i umiejętnościom przekonywania, została rozstrzygnięta na korzyść Polski.
Źródło: domena publiczna.
bg‑gold

Stanisław Kostka przyszedł na świat w 1550 roku w Rostkowie, wiosce położonej w pobliżu Przasnysza, na Mazowszu. Początkowo miał trudności w nauce, ale dzięki pilności i pracowitości stał się jednym z najlepszych uczniów. Jego metoda nauki polegała na robieniu skrupulatnych notatek oraz późniejszym czytaniu i przemyśleniu tych zapisków. Zmarł w wieku osiemnastu lat w Rzymie.

RT60daluFVCty
Mapa interaktywna. Przedstawia ilustrację z możliwością podziału na poszczególne elementy. Cała ilustracja to herb z czerwoną tarczą, na której widać mężczyznę ubranego w sutannę z aureolą wokół głowy. Mężczyzna krzyżuje na piersi dłonie, w których trzyma różaniec. Po jego lewej i prawej stronie są łodygi z białymi liliami. Lista elementów: patron, atrybuty, różaniec, ikonografia. Po naciśnięciu na napis patron pokazuje się następujący tekst: Dekret kanonizacyjny Stanisława Kostki ujrzał światło dzienne w 1714 roku, a sam akt wyniesienia na ołtarze spełnił się w 1726 roku za pontyfikatu Benedykta XIII. W XVIII wieku był najbardziej znanym i czczonym na świecie polskim świętym. Stanisław Kostka jest od 1919 roku patronem polskiej młodzieży, co potwierdził dodatkowo Jan XXIII w 1962 roku podczas Soboru Watykańskiego II. Za głównego patrona uważają go też studenci Poznania i Warszawy oraz Lwowa. Polonijne organizacje oświatowe w Stanach Zjednoczonych i Wielkiej Brytanii uczyniły go patronem polskich szkół i stowarzyszeń młodzieżowych. Stanisław Kostka jest popularny w tak egzotycznych dla polskiej kultury krajach jak Armenia, Gruzja czy Irak, skąd pielgrzymują m.in. do Rostkowa młodzi chrześcijanie. Renesans zainteresowania w Polsce Stanisławem Kostką zainicjował komiks jezuity Przemysława Wysogląda „Kostka” z 2011 roku, który wykreował świętego na współczesnego hipstera. Od tego czasu za swojego patrona uważają go też skaterzy, według których wiele ewolucji na deskorolce powstało z inspiracji „wyskokowego gościa”. Po kliknięciu na napis atrybuty pokazuje się napis: Jego atrybutami są: anioł podający mu Komunię, Dziecię Jezus na ręku, krucyfiks, laska pielgrzymia, lilia, Maryja i różaniec. Po kliknięciu na napis różaniec pojawia się tekst: Stanisław Kostka został pierwszym polskim świętym, o którym mówiono, że „był do tańca i do różańca”. Powiedzenie to wskazywało na ówczesny ideał szlachecki, który wiązał się z posiadaniem osobowości zarówno beztroskiej, nastawionej na zabawę, jak i nakierowanej ku sprawom poważnym, jak mówiono „gardłowym”. Stanisław Kostka był zarówno doskonałym tancerzem, jak i wielkim orędownikiem, skąd inąd bardzo popularnej wśród szlachty, modlitwy różańcowej. Nigdy nie rozstawał się ze sznurkiem z hebanowymi koralikami, które oplecione wokół nadgarstka stale przesuwał. Po kliknięciu na napis ikonografia pojawia się tekst: Święty Stanisław Kostka został przedstawiony w bardzo licznej ikonografii, wyrażającej jego postać w różnych scenach z jego krótkiego życia. Najczęściej przedstawiany jest w stroju jezuity, jako przyjmujący Komunię świętą z rąk anioła lub św. Barbary.
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY 4.0.
Ćwiczenie 3

Na podstawie infografiki o św. Stanisławie Kostce podaj, co najmniej dwie grupy, których jest on patronem.

RxBqam4OSIu8I
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY 4.0.
bg‑gold

W XX wieku w Lipnie, na Ziemi Dobrzyńskiej urodziła się Apolonia Chałupiec (1897‑1987) znana później jako gwiazda Hollywood - Pola Negri. Ta wybitna, pełna pasji i pracowita kobieta, zdobyła sławę jako aktorka kina niemego. W Lipnie znajduje się małe muzeum poświęcone aktorce, corocznie odbywają się również przeglądy kina, warsztaty pod hasłem Dni Poli Negri. Przyznawana jest statuetka „Politka”.

6,6
RiCDbXGtfdTxI
Pola Negri
Źródło: domena publiczna.
R1QOIuQaHgKyd
Na plakacie z Rudolfem Valentino (czyt. Walentino)(1895‑1926) - włoskim aktorem filmowym, gwiazdą kina niemego
Źródło: domena publiczna.
Polecenie 5

Poszukaj informacji o osobach zasłużonych dla twojego regionu. Wybierz jedną postać i  w kilku zdaniach scharakteryzuj co zrobiła dla swojej małej ojczyzny.

RxBqam4OSIu8I
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY 4.0.

Most w Kaliszu - przykład lokalnego zabytku

bg‑gold

W Kaliszu na miejscu dawnego drewnianego mostu zwodzonego powstał w 1825 roku most kamienny, uznawany za najpiękniejszy obiekt tego typu w Królestwie Polskim. Pierwotnie nosił nazwę Aleksandryjski na cześć cara Aleksandra I, panującego w Królestwie Polskim, ale nazwa się nie przyjęła z powodu niechęci Kaliszan do zaborcyzaborcazaborcy.

R1MOhMQC3cJVv
Most Kamienny w Kaliszu
Źródło: a.nn, domena publiczna.
Polecenie 6

Wybierz jeden zabytek, który znajduje się w twojej małej ojczyźnie. W kilku zdaniach opisz jego historię.

RxBqam4OSIu8I
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic SA, licencja: CC BY 4.0.
Polecenie 7

Przygotuj krótką prezentację dotyczącą jednego z miejsc pamięci narodowej znajdujących się w twojej miejscowości lub najbliższej okolicy.

  • Wyjaśnij, jaką postać lub wydarzenie upamiętnia. Opisz wygląd i charakterystyczne elementy obiektu.

RiiiuOAATd1ss
(Uzupełnij).

Podsumowanie

bg‑gold

Aby kochać wielką ojczyznę, najpierw trzeba poznać i pokochać swoją małą ojczyznę.

1
Ćwiczenie 4

Utwórz zbiór skojarzeń do słowa „ojczyzna”. Zapisz wszystkie propozycje. Następnie stwórz i zapisz własną definicję tego słowa.

uzupełnij treść
1
Ćwiczenie 5
RfnNQnCgubX5T11
Źródło: a. nn., domena publiczna.

Na podstawie powyższych wypowiedzi zastanów się jakie zachowanie lub działania mogą świadczyć o szacunku do małej ojczyzny, w której żyjesz? Zapisz dwie propozycje.

uzupełnij treść
Ćwiczenie 6
RCE12OhZAO8Qo
(Uzupełnij).
Polecenie 8

Przygotuj folder reklamujący twoją miejscowość. Umieść w nim:

  • Nazwę miejscowości i nazwę regionu. Możesz dołączyć mapkę z miejscowością.

  • Opis interesujących, nietypowych, niepowtarzalnych miejsc, budowli, obiektów.

  • Opis lub wywiad z interesującymi ludźmi, mieszkającymi w twojej miejscowości.

  • Zadbaj, żeby tekst był zabawny.

  • Nie zapomnij o ilustracjach i zdjęciach – forma wizualna jest bardzo ważna.

Zaprezentuj swój folder przed całą klasą.

R1YJBmZvyC2Wm
(Uzupełnij).
Polecenie 8

Przygotuj artykuł promujący twoją miejscowość. Umieść w nim:

  • Nazwę miejscowości i nazwę regionu.

  • Opis interesujących, nietypowych, niepowtarzalnych miejsc, budowli, obiektów.

  • Opis lub wywiad z interesującymi ludźmi, mieszkającymi w twojej miejscowości.

  • Zadbaj, żeby tekst był zabawny.

Zaprezentuj swój artykuł przed całą klasą.

RgEPypaHImlLF
(Uzupełnij).
Źródło: Learnetic S.A., licencja: CC BY 4.0.

Słownik

dziedzictwo kulturowe
dziedzictwo kulturowe

dobra kultury, nauki i sztuki pozostawione przez poprzednie pokolenia

ojczyzna
ojczyzna

kraj, w którym się ktoś urodził, którego jest obywatelem lub z którym jest związany więzią narodową

region
region

określony geograficznie obszar posiadający unikalną historię i tradycje kulturowe, zamieszkały przez zwartą społeczność, silnie powiązaną tradycjami i obyczajami

zaborca
zaborca

państwo, które zagarnęło cudze terytorium

R1YJBmZvyC2Wm
(Uzupełnij).