R1154XZLF7J29
Grafika przedstawia parę rąk. Jedna jest znacznie większa, należy do dorosłej osoby. Druga należy do małego dziecka, jest znacznie mniejsza. Dłoń dziecka obejmuje palec osoby starszej.

Podsumowanie wątku 15

Zdolność reagowania komórek i tkanek na działające na nie bodźce to pobudliwość. W organizmach zwierzęcych tylko dwa typy tkanek – nerwowa i mięśniowa – są szczególnie wrażliwe na bodźce, dlatego ich komórki określa się jako pobudliwe.
Źródło: Pixabay, domena publiczna.

Wejdź na wyższy poziom

Różne typy neuronów

Neurony można klasyfikować m.in. ze względu na liczbę i umiejscowienie wypustek (aksonu i dendrytów) oraz kształt ciała komórki nerwowej. 

ROh9TySvC5Fuj
Grafika przedstawia podziały neuronów ze względu na liczbę i budowę wypustek od perykarionu. Na grafice od lewej do prawej znajdują się kolejno: neuron jednobiegunowy, u którego od ciała komórki odchodzi wyłącznie akson. U człowieka występują one w podwzgórzu. Następnie przedstawiony jest neuron dwubiegunowy. Poza aksonem posiada on jeden dendryt. Występuje w siatkówce oka oraz w błonie węchowej. Neurony wielobiegunowe charakteryzują się licznymi i silnie rozgałęzionymi dendrytami, którym towarzyszy pojedynczy akson. Taką budowę ma zdecydowana większość neuronów w ciele ssaków. Na ostatnim rysunku znajduje się neuron pseudojednobiegunowy. Akson i dendryt opuszczają ciało komórki w tym samym obszarze perykarionu. Występują w zwojach czuciowych nerwów czaszkowych i rdzeniowych.
Typy neuronów wydzielone ze względu na liczbę i umiejscownie wypustek.
Źródło: Englishsquare.pl Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Ciało komórek nerwowych może różnić się wielkością i kształtem. Biorąc pod uwagę oba te kryteria, neurony podzielono na:

neurony ziarniste

ich ciało komórki nie przekracza 4 mum średnicy i przyjmuje kształt kulisty. Neurony tego typu są najmniejszymi komórkami nerwowymi, występują między innymi w móżdżku i korze mózgowej

neurony owalne

charakteryzują się zaokrąglonym perykarionem i większym rozmiarem niż neurony ziarniste. Ten typ neuronów obserwowany jest np. w korze mózgowej

neurony gruszkowate

są jednymi z największych komórek nerwowych. Mają ciało komórkowe zbliżone kształtem do gruszki. Przykładem neuronów tego typu są zlokalizowane w móżdżku komórki Purkiniego

neurony piramidowe

mają ciało komórki w kształcie stożka. Występują głównie w korze mózgowej oraz w hipokampie

neurony różnokształtne

to komórki nerwowe mające duże perykariony o nieregularnym kształcie. Klasycznym przykładem neuronów różnokształtnych są neurony ruchowe, których ciała komórkowe zlokalizowane są w rdzeniu kręgowym

Uszkodzenia kory mózgowej

R15fMnS6KlCgX
Film nawiązujący do treści materiału

Wpływ substancji psychoaktywnych na człowieka

Polecenie 1
Rak55ILhyeHdQ
(Uzupełnij).
R11fNirjfKKZd
Film związany z biologicznymi podłożami uzależnień.
Polecenie 2
RgLy6CFUFl828
(Uzupełnij).
Polecenie 3
RQUAJ7Bbrk62z
(Uzupełnij).
RPXRQU9CmLeUu
(Uzupełnij).

Terapia uzależnień

RC398OtCATQVm
Film opowiada o metodach postępowania w terapii uzależnień.

Hormonalna regulacja rytmu dobowego

Symulacja 1

Kliknij start, aby zaobserwować, jak wygląda regulacja hormonalna rytmu dobowego w dzień i w nocy.

R1XKGWFPWWWsH1
Symulacja interaktywna przedstawia przekrój przez głowę ludzką. Wewnątrz głowy znajduje się oko z zaznaczoną siatkówką, odchodzącym od tyłu głowy nerwem wzrokowym, zaznaczoną drogą siatkówkowo – podwzgórzową (RHT), szyszynką w formie niewielkiego, czerwonego punktu w mózgu, a także odchodzącemu od mózgu w dół rdzeniowi kręgowemu oraz górnemu zwojowi szyjnemu. Po prawej stronie w pomarańczowym prostokącie widnieje napis DZIEŃ, a poniżej w niebieskim prostokącie napis NOC. W prawym górnym roku widnieje również wizerunek słońca. Po kliknięciu w prostokąt DZIEŃ od słońca odchodzi przerywany promień, który wędruje do oka, a następnie przez rdzeń kręgowy i górny zwój szyjny do szyszynki. Następnie na obrazku pojawia się duży prostokąt z napisem: W toku ewolucji szyszynka utraciła fotoreceptory i przekształciła się w gruczoł wydzielania wewnętrznego. U ssaków łożyskowych i większości ptaków narząd ten otrzymuje informacje na temat natężenia światła. Biegną one od siatkówki poprzez podwzgórze, pień mózgu i rdzeń kręgowy, aż do zwoju szyjnego, który następnie przekazuje je bezpośrednio szyszynce. Duża ilość światła sprawia, że wydziela ona niewiele melatoniny. Po kliknięciu w prostokąt NOC od księżyca odchodzi przerywany promień, który wędruje do oka, a następnie przez rdzeń kręgowy i górny zwój szyjny do szyszynki. Pojawia się wtedy napis MELATONINA i trzy strzałki w górę. Następnie na obrazku pojawia się duży prostokąt z napisem: W toku ewolucji szyszynka utraciła fotoreceptory i przekształciła się w gruczoł wydzielania wewnętrznego. U ssaków łożyskowych i większości ptaków narząd ten otrzymuje informacje na temat natężenia światła. Biegną one od siatkówki poprzez podwzgórze, pień mózgu i rdzeń kręgowy, aż do zwoju szyjnego, który następnie przekazuje je bezpośrednio szyszynce. Niewielka ilość światła wieczornego sprawia, że gruczoł ten wydziela więcej powodującej senność i obniżenie temperatury ciała melatoniny.
Źródło: Englishsquare.pl Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Polecenie 4
RwEL2mXa9VEeI
(Uzupełnij).
Polecenie 5
RQp8mgrVxwWWc
(Uzupełnij).

Przebieg i znaczenie gastrulacji w rozwoju człowieka

RFa6BtJ8r0BMD
Film nawiązujący do treści materiału

Techniki wspomagania rozrodu

R1PcN8Z6JWwHd
Nagranie filmowe pod tytułem: Techniki wspomagania rozrodu i leczenia niepłodności.
Polecenie 6
Rko8SIHwCACoX
Wybierz jedno nowe słowo poznane podczas dzisiejszej lekcji i ułóż z nim zdanie.

Choroby nowotworowe żeńskiego układu rozrodczego

RCkZhwrrkynNw
Nagranie dźwiękowe dotyczące chorób nowotworowych.
dr Renata Złotorowicz‑Grochowska, specjalista z zakresu ginekologii i położnictwa oraz ginekologii onkologicznej
Źródło: Englishsquare.pl Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Polecenie 7
Rk7LMzVPheKoQ
Wymień choroby układu rozrodczego człowieka. (Uzupełnij).
RS9mqTN6sT80G
Zapoznaj się z treścią audiobooka, a następnie wymień formy badań stosowane we wczesnej diagnostyce chorób układu rozrodczego człowieka. (Uzupełnij).
Polecenie 8
R1FqZOHIRynMk
{duzepole@Przedstaw profilaktykę.