Polecenie 1

Zapoznaj się z filmami i wykonaj kolejne polecenia.

RoNwhfiZ4MZzO
Nagranie filmowe lekcji pod tytułem Ustrój Polski Ludowej — część pierwsza.
Polecenie 2

Wyjaśnij, dlaczego tak problematyczne jest omawianie ustroju Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej. W jaki sposób opisywała go konstytucja PRL?

R1PsYoGWrGZut
Twoja odpowiedź (Uzupełnij).
Polecenie 3

Odnieś się do problemu oceny ustroju PRL. Czy twoim zdaniem Polska Rzeczpospolita Ludowa była państwem autorytarnym czy totalitarnym? Uzasadnij swoją odpowiedź.

RmG5ePUquEvwl
Twoja odpowiedź (Uzupełnij).
R11M5MxpD0spP
Nagranie filmowe lekcji pod tytułem Ustrój Polski Ludowej — część druga.
Polecenie 4

Opisz sposób zarządzania państwem przez PZPR.

R1RHeFPwrHxkg
Twoja odpowiedź (Uzupełnij).
Polecenie 5

Wyjaśnij, jakie konsekwencje miało takie sprawowanie władzy dla funkcjonowania państwa, ale także dla jego obywateli.

Rh3zuuHDCXcF6
Twoja odpowiedź (Uzupełnij).
Ćwiczenie 1

Rozwiń poniższe skróty.

RHeOXkZhDyS9K
ZSL (Uzupełnij) SD (Uzupełnij) PZPR (Uzupełnij)
1
Ćwiczenie 2

Przeczytaj zamieszczony poniżej wiersz z okresu stalinowskiego, a następnie określ, czy stanowi on wyraz dążeń władzy komunistycznej do zbudowania w Polsce systemu totalitarnego. Swoją odpowiedź uzasadnij, odwołując się do wypowiedzi eksperta z filmu edukacyjnego.

Zapoznaj się z zamieszczonym poniżej wierszem z okresu stalinowskiego, a następnie określ, czy stanowi on wyraz dążeń władzy komunistycznej do zbudowania w Polsce systemu totalitarnego. Swoją odpowiedź uzasadnij, odwołując się do wypowiedzi eksperta z filmu edukacyjnego.

Hymn państwowej organizacji „Służba Polsce”

Znów się pieśń na usta rwie
SP, hej SP
Nierozłączne siostry dwie
Młodzież i SP

Szumem wabi morza siny brzeg
Wzywa pieśń Warszawy
Rytmem łopat rozdzwonimy wnet
Piastowskie szlaki sławy

Nie lęka się pracy, nie
SP, hej SP
Bo swą przyszłość widzi w niej
SP, hej SP

Dalej z nami fundamenty kłaść
Pod gmach Polski nowy
Maszeruje rozśpiewana brać
W przyszłości świat tęczowy

Zmiana zgniłych czasów dnie
SP, hej SP
Znika wyzysk, ból i gniew
Gdzie idzie SP
Służba Polsce święty sztandar nasz
Celem dobro ludu
I nad Odrą dumnie trzymać straż
W pracy dokonać cudów

1 Źródło: Hymn państwowej organizacji „Służba Polsce”, [w:] Europa. Nasza historia. Klasa 8: Historia w źródłach, obrazach i odwołaniach do współczesności, Warszawa 2020, s. 84.
R1NOgLWquqg1z
Twoja odpowiedź (Uzupełnij).
1
Ćwiczenie 3

Zapoznaj się z zamieszczonymi niżej fragmentami preambuł konstytucji marcowej z 1921 r. oraz konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej z 1952 r., a następnie udowodnij, że druga z nich nie inspirowała się zapisami z pierwszej. Wskaż na możliwe przyczyny takiego stanu rzeczy.

Zapoznaj się z zamieszczonymi niżej fragmentami preambuł konstytucji marcowej z 1921 r. oraz konstytucji Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej z 1952 r., a następnie udowodnij, że druga z nich nie inspirowała się zapisami z pierwszej. Wymień możliwe przyczyny takiego stanu rzeczy.

Źródło A:

Wiek XX w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii, studentów i uczniów

W imię Boga Wszechmogącego!

My, Naród Polski, dziękując Opatrzności za wyzwolenie nas z półtorawiekowej niewoli, wspominając z wdzięcznością męstwo i wytrwałość ofiarnej walki pokoleń, które najlepsze wysiłki swoje sprawie niepodległości bez przerwy poświęcały, nawiązując do świetnej tradycji wiekopomnej Konstytucji 3 Maja – dobro całej, zjednoczonej i niepodległej Matki‑Ojczyzny mając na oku, a pragnąc Jej byt  niepodległy, potęgę i bezpieczeństwo oraz ład społeczny utwierdzić na wiekuistych zasadach prawa i wolności, pragnąc zarazem zapewnić rozwój wszystkich Jej sił moralnych i materialnych dla dobra całej odradzającej się ludzkości, wszystkim obywatelom Rzeczypospolitej równość, a pracy poszanowanie, należne prawa i szczególną opiekę Państwa zabezpieczyć – tę oto Ustawę Konstytucyjną na Sejmie Ustawodawczym Rzeczypospolitej Polskiej uchwalamy i stanowimy.

2 Źródło: Wiek XX w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii, studentów i uczniów, red. S. Lenard, M. Sobańska-Bondaruk, Warszawa 1998, s. 145.

Źródło B:

Dz.U. 1952 nr 33 poz. 232

Polska Rzeczpospolita Ludowa jest republiką ludu pracującego.

Polska Rzeczpospolita Ludowa nawiązuje do najszczytniejszych postępowych tradycji Narodu Polskiego i urzeczywistnia idee wyzwoleńcze polskich mas pracujących. 

Polski lud pracujący pod przewodem bohaterskiej klasy robotniczej, opierając się na sojuszu robotniczo‑chłopskim, walczył dziesiątki lat o wyzwolenie z niewoli narodowej, narzuconej przez pruskich, austriackich i rosyjskich zaborców‑kolonizatorów, tak samo jak walczył o zniesieniu wyzysku polskich kapitalistów i obszarników [tj. posiadaczy większych majątków ziemskich]. 

W okresie okupacji Naród Polski toczył nieustępliwą, bohaterską walkę z krwawym najazdem hitlerowskim. Historyczne zwycięstwo Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich nad faszyzmem wyzwoliło ziemie polskie, umożliwiło polskiemu ludowi pracującemu zdobycie władzy i stworzyło warunki narodowego odrodzenia Polski w nowych, sprawiedliwych granicach.

3 Źródło: Dz.U. 1952 nr 33 poz. 232, dostępny w internecie: http://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19520330232.
RjrE4KZHdD6c5
Twoja odpowiedź (Uzupełnij).