Wprowadzenie do zajęć

Nauczyciel jasno prezentuje uczniom temat zajęć. Może zwrócić się do uczniów na przykład w następujący sposób: Podczas dzisiejszych zajęć wspólnie zastanowimy się, dlaczego pozytywna atmosfera i budowanie pozytywnych relacji z drugą osobą w klasie jest ważne i jak to wpływa na całą grupę rówieśniczą utworzoną przez uczniów, którzy się już ze sobą znają oraz na tych uczniów, którzy dołączyli do klasy. Nauczyciel informuje, że zajęcia będą składały się z dwóch części: (1) teoretycznej, w której zostaną podane uczniom najważniejsze informacje związane z proponowanym tematem, oraz (2) praktycznej, w której uczniowie w formie warsztatów zastanowią się nad kwestią problemową związaną z budowaniem pozytywnych relacji w zróżnicowanym zespole klasowym. Zróżnicowanie zespołu klasowego może być spowodowane uczęszczaniem do klasy uczniów na przykład innej narodowości, reprezentujących właściwą dla ich kraju kulturę. Obie części zajęć – teoretyczną i praktyczną – można ze sobą przeplatać bądź realizować blokowo: najpierw teoretycznie, a później praktycznie.

Ważne jest to, aby prowadzący zajęcia, na przykład nauczyciel, zdecydowanie zasygnalizował, że praca podczas zajęć musi odbywać się z poszanowaniem wszystkich osób w nich uczestniczących.

Podczas zajęć obowiązują zasady kultury, czyli nieprzeszkadzanie osobom wypowiadającym się, nieprzerywanie innym uczestnikom zajęć, gotowość nauczyciela do rozwiązania problemów pojawiających się w czasie trwania zajęć itp.

Zajęcia właściwe

Uczniowie siadają w kręgu z nauczycielem. Nauczyciel zadaje wszystkim pytania: Jak rozumiecie słowo „rówieśnik”? Jak Wam się wydaje, czym jest grupa rówieśnicza? Następnie na podstawie udzielonych odpowiedzi formułuje definicję grupy rówieśniczej i stara się wyjaśnić, jakimi cechami charakteryzuje się grupa rówieśnicza. W przypadku 5 i 6 klasy nauczyciel może dostosować treści na temat grupy rówieśniczej, na przykład pominąć kwestie definicyjne, a skupić się na dyskusji dotyczącej relacji rówieśniczych panujących w klasie.

Nauczyciel przybliża uczniom znaczenie grupy rówieśniczej w procesie oddziaływania wychowawczego. Wyjaśnia, że w grupie rówieśniczej łatwiej jest okazywać swoje uczucia, emocje, a także prezentować swoje poglądy. Zaznacza, że w grupie rówieśniczej kształtują się również takie cechy jak: empatia, solidarność, wrażliwość na potrzeby innych. Grupa rówieśnicza utworzona jest z jednostkowych osób/uczniów, które mogą oddziaływać na innych.

W części praktycznej/warsztatowej uczniowie pracują wspólnie jako jedna grupa. Nauczyciel jest koordynatorem pracy. Ćwiczenie polega na wspólnym wypracowaniu „złotych zasad” dobrej atmosfery. Każdy uczeń ma możliwość zaproponowania określonych cech, które w kolejnym etapie ćwiczenia będą pasowały do konkretnego zbioru „złotych zasad” (Załącznik nr 1).

W części praktycznej/warsztatowej uczniowie zostają podzieleni na grupy cztero- lub pięcioosobowe. Każda z grup zastanawia się, wykorzystując metodę burzy mózgów, nad problemem dotyczącym funkcjonowania klasy w momencie pojawienia się: uczniów z innych środowisk, na przykład innej narodowości; dołączających uczniów, którzy uczęszczali wcześniej do innych szkół; dzieci powtarzających dany etap edukacyjny (uczniów, którzy nie otrzymali promocji do kolejnej klasy) itp. Proponowane materiały do wykorzystania w tej części zajęć dołączono do scenariusza (Załącznik nr 2).

W oparciu o metodę niedokończonych zdań (Załącznik nr 3) każdy z uczestników zajęć wypowiada się indywidualnie, pisemnie bądź ustnie, kończąc zaproponowane zdania (zdania można modyfikować na potrzeby prowadzonych zajęć):

Zakończenie

Na zakończenie zajęć nauczyciel dokonuje podsumowania pracy uczniów, podkreślając ich rolę w budowaniu pozytywnej atmosfery w klasie. Zwraca uwagę na to, że każdy z nich jest ważną częścią grupy rówieśniczej, którą współtworzy z klasą, oraz ma realny wpływ na samopoczucie swoich kolegów i koleżanek. Niezależnie od różnic kulturowych, w wyglądzie zewnętrznym czy wyznaniowych wszystkim należy się szacunek. Ty i ja jesteśmy tak samo ważni!