Rozszerzalność temperaturowa ciał – Karta pracy
Karta pracy podsumowująca opanowanie treści zajęć realizowanych zgodnie z metodologią STEM w oparciu o zasoby Zintegrowanej Platformy Edukacyjnej, opracowana w ramach rządowego programu wspierania organów prowadzących szkoły i placówki w rozwijaniu umiejętności cyfrowych dzieci i młodzieży na lata 2025‑2029 – „Cyfrowy Uczeń” (Dz.U.2025.1254)
Imię i nazwisko autora:
Roman Frąckowiak
Karta pracy
Wprowadzenie do karty pracy
Karty pracy zostały opracowane jako wsparcie do scenariusza zajęć, w których uczniowie w sposób praktyczny poznają zjawisko rozszerzalności temperaturowej substancji. Wprowadzając zagadnienia z fizyki dotyczące zmian objętości i długości ciał stałych, cieczy oraz gazów pod wpływem temperatury, karty pracy pomagają uczniom przygotować się do realizacji eksperymentu z wykorzystaniem nowoczesnych narzędzi pomiarowych. Zadania umieszczone w karcie pracy pomogą ugruntować i utrwalić zdobytą wiedzę, wpłyną na kolejne etapy poznanej wiedzy oraz zwiększą umiejętności analitycznych oraz świadome stosowanie wiedzy fizycznej w praktyce.
Szklanka napełniona gorącą wodą pęka, ponieważ Możliwe odpowiedzi: 1. zewnętrzna część szklanki rozszerza się w mniejszym stopniu niż jej wewnętrzna część mająca kontakt z gorącą cieczą., 2. zewnętrzna część szklanki rozszerza się w większym stopniu niż jej wewnętrzna część., 3. cała szklanka rozszerza się zbyt szybko., 4. gorąca woda rozszerza się i rozsadza szklankę.
Uzupełnij luki wpisując odpowiednie pojęcia:
W przykładzie widzimy instrukcję import math. Za jej pomocą dodajemy bibliotekę (moduł) math. Biblioteka zawiera różne funkcje matematyczne m. in. funkcję floor(). Funkcja ta jest wykorzystywana do zaokrąglania liczb w dół do najbliższej całkowitej liczby. Jest to inny sposób wykonania działania dzielenia całkowitego.
Zapoznaj się z przykładowym kodem i uruchom go. Otrzymasz komunikat błędu – nie dodano modułu math.
Kod, w którym nie importujemy modułu math.
Kod, w którym importujemy moduł math.
Narzędzie, w którym możesz przetestować działanie kodu:
Kod wygenerowany automatycznie przez Blockly zawiera zbędne elementy.
Pozbędziemy się ich.
Kod wygenerowany:
Kod po usunięciu zbędnych instrukcji:
Usunęliśmy instrukcje inicjalizacji zmiennych.
Skopiuj kod zamieszczony powyżej i przetestuj jego działanie w testerce.
Zasób interaktywny dostępny pod adresem https://zpe.gov.pl/a/D2X665PRM
Projektowanie druku przestrzennego
Gra edukacyjna zawiera polecenie w formie pisemnej, jak również w formie audio.
Dla wygody korzystania z gry edukacyjnej należy kliknąć ikonę trybu pełnoekranowego, znajdującego się w prawym górnym rogu ekranu.
W górnej części ekranu, na szarej belce, znajdują się przyciski z 6 ćwiczeniami. Użytkownik w dowolnej kolejności może wybrać jeden z nich. Po kliknięciu na któryś z przycisków, po lewej stronie ekranu pojawia się biblioteka, z której należy dobrać/zaznaczyć/przeciągnąć odpowiednie produkty/parametry dopasowane do wybranego uprzednio poziomu trudności. Do produktów/parametrów tych należą: elementy gastronomiczne mięsa do produkcji potraw.
Poniżej górnej belki znajduje się przycisk „Polecenie”, po kliknięciu na który pojawia się opis kolejnych kroków do wykonania.
Na dolnym pasku ekranu znajdują się ikony „Instrukcji” gry edukacyjnej zawierającej wszystkie instrukcje techniczne niezbędne do korzystania z programu ćwiczeniowego; ikona „Multimedia”, pod którą znajdują się odnośniki do konkretnych materiałów multimedialnych powiązanych tematycznie z programem ćwiczeniowym; oraz ikona „Lista kroków”, która w dowolnym momencie umożliwia zapisanie postępów pracy i pobranie pliku na komputer.
W dolnym pasku ekranu znajdują się także ikony, które umożliwiają zapisanie całej swojej pracy - ikona „Zapisz efekty pracy”; wykonanie zrzutu ekranu - ikona „Zrzut ekranu”; oraz ponownego wykonania ćwiczenia - ikona „Spróbuj ponownie”. Po wykonaniu zadania, niezależnie od uzyskanego wyniku, pojawi się informacja zwrotna.
W grze edukacyjnej znajduje się również baza wiedzy.
W przypadku korzystania wyłącznie z klawiatury należy użyć poniższych klawiszy:
Tab - poruszanie się do przodu po elementach
Shift + Tab - poruszanie się do tyłu po elementach
Spacja - podnoszenie i upuszczanie elementów
Escape - anulowanie przeciągania
Strzałki - przenoszenie elementów do sąsiadujących stref upuszczania
POWIĄZANE ĆWICZENIA
Podsumowanie
Karty pracy umożliwiają uporządkowanie wyników, porównanie ich z wartościami teoretycznymi oraz refleksję nad dokładnością wykonanych pomiarów. Dzięki połączeniu wiedzy z fizyki, elementów elektroniki, programowania oraz pracy eksperymentalnej uczniowie rozwijają kompetencje kluczowe: myślenie krytyczne, umiejętność rozwiązywania problemów, współpracę w grupie oraz świadome korzystanie z technologii. Podsumowując pracę z kartami, uczniowie sprawdzają stopień realizacji celów lekcji, oceniają własne działania i wskazują, które elementy doświadczenia pozwoliły im najlepiej zrozumieć zjawisko rozszerzalności temperaturowej.