Podczas reakcji, którego z metali aktywnych z wodą nie otrzymamy wodorotlenku? Możliwe odpowiedzi: 1. berylu, 2. litu, 3. baru, 4. rubidu
11
Ćwiczenie 2
Przeprowadzono doświadczenie, które zostało zilustrowane poniższym rysunkiem. Czy można na tej podstawie odróżnić tlenek zasadotwórczy od wodorotlenku? Odpowiedź uzasadnij.
Zapoznaj się z opisem doświadczenia. Czy można na tej podstawie odróżnić tlenek zasadowy od wodorotlenku? Odpowiedź uzasadnij.
R1Rz4HAZSZWkl
Na rysunku znajduje się probówka wypełniona do połowy cieczą o różowej barwie. To woda z fenoloftaleiną. Do próbówki dodaje się biały proszek.
Schemat doświadczenia
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Obserwacje: pojawiło się malinowe zabarwienie roztworu.
R17VUqdNZFVz6
Odpowiedź (Uzupełnij).
Odpowiedź zapisz w zeszycie, zrób zdjęcie, a następnie umieść je w wyznaczonym miejscu.
R1YR4VQYWKZCJ
(Uzupełnij).
Należy pamiętać, że tlenki metali wchodzą w reakcję z wodą tworząc wodorotlenki (MeOH).
Nie można odróżnić, ponieważ tlenek zasadotwórczy zareaguje z wodą, tworząc wodorotlenek, który podobnie jak rozpuszczony w wodzie wodorotlenek, spowoduje, że alkoholowy roztwór fenoloftaleiny przyjmie barwę malinową w roztworze. W obu przypadkach w roztworze będą obecne jony OHIndeks górny ––.
R1Dd8Ww0i2eu02
Ćwiczenie 3
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: ½ H2↑, KOH, K2O, K2O2, KOH, 2 KOH, 2 H2↑, H2↑, KO2. Polecenie: Uczeń zaplanował przeprowadzenie trzech reakcji, których substraty podane są poniżej. W których z nich powstaje wodorotlenek potasu w roztworze wodnym? Zapisz równania zachodzących reakcji. 1) KH + H2O → luka do uzupełnienia + luka do uzupełnienia
2) K2O + H2O → luka do uzupełnienia
3) K + H2O → luka do uzupełnienia + luka do uzupełnienia
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: ½ H2↑, KOH, K2O, K2O2, KOH, 2 KOH, 2 H2↑, H2↑, KO2. Polecenie: Uczeń zaplanował przeprowadzenie trzech reakcji, których substraty podane są poniżej. W których z nich powstaje wodorotlenek potasu w roztworze wodnym? Zapisz równania zachodzących reakcji. 1) KH + H2O → luka do uzupełnienia + luka do uzupełnienia
2) K2O + H2O → luka do uzupełnienia
3) K + H2O → luka do uzupełnienia + luka do uzupełnienia
211
Ćwiczenie 4
Zaproponuj co najmniej trzy możliwe metody otrzymania wodorotlenku magnezu. Zapisz równania zachodzących reakcji chemicznych.
R17VUqdNZFVz6
Odpowiedź (Uzupełnij).
Odpowiedź zapisz w zeszycie, zrób zdjęcie, a następnie umieść je w wyznaczonym miejscu.
Rq5WXgAl3KdgE
(Uzupełnij).
Przeanalizuj tablicę rozpuszczalności.
RfmzOsqFaEhe6
Tabela rozpuszczalności soli i wodorotlenków w wodzie w temperaturze dwudziestu pięciu stopni Celsjusza. Z tabeli można odczytać, które substancje są dobrze rozpuszczalne w wodzie, co symbolizuje pusta komórka, praktycznie nierozpuszczalne w wodzie, co symbolizuje litera N, trudno rozpuszczalne w wodzie, osad wytrąca się przy odpowiednim stężeniu roztworu, co symbolizuje litera T, substancje rozkładające się lub takie, dla których substancja chemiczna nie została otrzymana, co symbolizuje znak minusa. Ponadto zaznaczono kolory otrzymywanych osadów. Aniony wypisane w kolumnie: wodorotlenkowy, chlorkowy, bromkowy, jodkowy, siarczkowy, azotanowy(pięć), siarczanowy(cztery), siarczanowy(sześć), węglanowy, krzemianowy, fosforanowy(pięć), chromianowy(sześć), octanowy. Kationy wypisane w wierszu: amonu, potasu, magnezu, wapnia, baru, ołowiu, srebra, miedzi, cyny, glinu, cynku, żelaza(dwa), żelaza (trzy), manganu, kobaltu. Wszystkie sole amonowe oraz wodorotlenki: amonowe, sodowe, potasowe oraz azotany(pięć) są rozpuszczalne w wodzie, oprócz krzemianu amonowego, który to oznaczono znakiem minus. Dla magnezu do nierozpuszczalnych należą białe: wodorotlenek magnezu, węglan magnezu, krzemian magnezu, fosforan(pięć) magnezu. Pozostałe sole magnezu zawarte w tabeli są rozpuszczalne. Dla wapnia do nierozpuszczalnych należą białe: siarczan(cztery) wapnia, węglan wapnia, krzemian wapnia i fosforan(pięć) wapnia. Do trudno rozpuszczalnych należą białe: wodorotlenek wapnia, siarczek wapnia, siarczan(sześć) wapnia oraz żółty chromian(sześć) wapnia. Pozostałe sole wapnia są rozpuszczalne. Dla baru jako nierozpuszczalne i białe należą: siarczan(cztery) baru, siarczan(sześć) baru, węglan baru, krzemian baru oraz fosforan(pięć) baru, a także żółty chromian(sześć) baru. Pozostałe są rozpuszczalne. Dalej oznaczono nierozpuszczalne i białe związki ołowiu: wodorotlenek ołowiu, siarczan(cztery) ołowiu oraz siarczan(sześć) ołowiu, węglan ołowiu, krzemian ołowiu oraz fosforan(pięć) ołowiu, a także czarny siarczek ołowiu oraz żółte sole: jodek ołowiu i chromian(sześć) ołowiu. Do trudno rozpuszczalnych i białych związków ołowiu zaliczono chlorek ołowiu oraz bromek ołowiu. Pozostałe sole są dobrze rozpuszczalne. Dla srebra do nierozpuszczalnych zaliczono brązowy chromian(sześć) srebra, białe sole: chlorek i siarczan(cztery) srebra, żółtawe sole: bromek srebra, jodek srebra, węglan srebra, krzemian srebra, żółty fosforan(pięć) srebra, a także czarny siarczek srebra. Do trudno rozpuszczalnych soli srebra należą: biały siarczan(sześć) srebra. Pozostałe sole są dobrze rozpuszczalne. Komórka z wodorotlenkiem srebra posiada znak minus. Dla miedzi do nierozpuszczalnych zaliczono niebieskie: wodorotlenek miedzi, krzemian miedzi oraz fosforan(pięć) miedzi, czarny siarczek miedzi oraz brązowy chromian(sześć) miedzi. Pozostałe sole miedzi są rozpuszczalne, z wyjątkiem jodku miedzi, węglanu miedzi oraz siarczanu(cztery) miedzi, które posiadają znak minus. Dla cyny na drugim stopniu utlenienia do nierozpuszczalnych zaliczono białe: wodorotlenek cyny, krzemian cyny oraz fosforan(pięć) cyny, brązowo‑żółty siarczek cyny i brązowy chromian(sześć) cyny. Pozostałe są dobrze rozpuszczalne, z wyjątkiem siarczanu(cztery) cyny oraz węglanu cyny, które oznaczono znakiem minus. Dla glinu do nierozpuszczalnych i białych zaliczono: wodorotlenek glinu, krzemian glinu, fosforan(pięć) glinu oraz pomarańczowy chromian(sześć) glinu. Pozostałe sole są dobrze rozpuszczalne z wyjątkiem oznaczonych znakiem minus: siarczku, siarczanu(cztery) i węglanu(cztery). Dla cynku na drugim stopniu utlenienia do nierozpuszczalnych zaliczono białe: wodorotlenek cynku, siarczek cynku, węglan cynku, krzemian cynku, fosforan(pięć) cynku. Do trudno rozpuszczalnych związków cynku zalicza się biały siarczan(cztery) cynku, a także żółty chromian(sześć) cynku. Pozostałe związki cynku są rozpuszczalne. Dla żelaza na drugim stopniu utlenienia do nierozpuszczalnych zaliczono jasnozielone: wodorotlenek żelaza(dwa), węglan żelaza(dwa), krzemian żelaza(dwa), a także czarny siarczek żelaza(dwa), zielony siarczan żelaza(dwa) i niebieski fosforan(pięć) żelaza(dwa). Pozostałe sole żelaza(dwa) są dobrze rozpuszczalne, z wyjątkiem chromianu(sześć) żelaza(dwa), który posiada symbol minusa. Dla żelaza na trzecim stopniu utlenienia do nierozpuszczalnych zaliczono: brązowy wodorotlenek żelaza(trzy), czarny siarczek żelaza(trzy), żółte krzemian żelaza(trzy) i fosforan(pięć) żelaza(trzy), a także pomarańczowy chromian(sześć) żelaza(trzy). Pozostałe sole są rozpuszczalne, z wyjątkiem jodku żelaza(trzy), siarczanu(cztery) żelaza(trzy) oraz węglanu żelaza(trzy), które posiadają symbol minusa. Dla manganu na drugim stopniu utlenienia wśród nierozpuszczalnych wyróżnia się białe: wodorotlenek manganu(dwa), siarczan(cztery) manganu(dwa), węglan manganu(dwa), różowe: siarczek manganu(dwa) i fosforan(pięć) manganu(dwa), czerwony krzemian manganu(dwa), brązowy chromian(sześć) manganu(dwa). Pozostałe sole są dobrze rozpuszczalne. Dla kobaltu na drugim stopniu utlenienia wśród nierozpuszczalnych wyróżnia się: różowy wodorotlenek kobaltu(dwa), czarny siarczek kobaltu(dwa), czerwony siarczan(cztery) kobaltu(dwa), jasnoróżowy węglan kobaltu(dwa), fioletowe: krzemian kobaltu(dwa) i fosforan(pięć) kobaltu(dwa), a także brązowy chromian(sześć) kobaltu(dwa). Pozostałe sole są dobrze rozpuszczalne.
Rozpuszczalność soli i wodorotlenków w wodzie w temperaturze
Źródło: GroMar Sp. z o.o., rozpuszczalność na podstawie: Mizerski W., Tablice chemiczne, Warszawa 2004; kolory osadów na podstawie: White W. E., A Table of solubilities and colors of precipitates for use in a course in qualitative analysis, „J. Chem. Educ.” 1931., licencja: CC BY-SA 3.0.
21
Ćwiczenie 5
Przeprowadzono składające się z dwóch etapów (I i II) doświadczenie, związane m.in. z właściwościami wodorotlenku glinu, które zostało opisane poniższym schematem.
Przeprowadzono składające się z dwóch etapów (I i II) doświadczenie, związane m.in. z właściwościami wodorotlenku glinu. Zapoznaj się z opisem schematu.
RGiWlzy6Qlmki
Schemat doświadczenia. Etap pierwszy: w probówce jest roztwór . Dodano roztwór NaOH. Etap drugi: w pierwszej probówce jest roztwór wodorotlenku sodu, w drugiej kwasu siarkowego, w trzeciej jest woda.
Schemat doświadczenia
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R1E5sGeiSH2go
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: glinu, 3 H2SO4, 6 NaOH, 2 Al2O3, 2 AlH3, glinu(III), Al2O3, 6 Na2SO4, 3 NaOH, 3 Na2SO4, glinu(I), 2 Al(OH)3. Polecenie: Jaką substancję otrzymano w etapie I? Podaj jej nazwę oraz zapisz odpowiednie równanie reakcji. Otrzymano luka do uzupełnienia .
Al2(SO4)3 + luka do uzupełnienia → luka do uzupełnienia + luka do uzupełnienia
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: glinu, 3 H2SO4, 6 NaOH, 2 Al2O3, 2 AlH3, glinu(III), Al2O3, 6 Na2SO4, 3 NaOH, 3 Na2SO4, glinu(I), 2 Al(OH)3. Polecenie: Jaką substancję otrzymano w etapie I? Podaj jej nazwę oraz zapisz odpowiednie równanie reakcji. Otrzymano luka do uzupełnienia .
Al2(SO4)3 + luka do uzupełnienia → luka do uzupełnienia + luka do uzupełnienia
Jaką substancję otrzymano w etapie I? Podaj jej nazwę oraz uzgodnij odpowiednie równanie reakcji.
, , glinu(III), , , , , , glinu(I), , glinu,
Otrzymano wodorotlenek .
+ → +
R1S1PpXABpCcB
W której probówce – 1, 2 czy 3 – w etapie II rozpuści się (roztworzy) otrzymana w etapie I substancja? Zaznacz wszystkie poprawne odpowiedzi. Możliwe odpowiedzi: 1. 1, 2. 2, 3. 3
W której probówce – pierwszej, drugiej czy trzeciej – w etapie II roztworzy się otrzymana w etapie I substancja? Zaznacz wszystkie poprawne odpowiedzi.
w pierwszej
w drugiej
w trzeciej
ReZhYRdzO83ut
Jaki charakter chemiczny ma substancja otrzymana w etapie I? Możliwe odpowiedzi: 1. zasadowy, 2. amfoteryczny, 3. kwasowy
Jaki charakter chemiczny ma substancja otrzymana w etapie I?
zasadowy
amfoteryczny
kwasowy
21
Ćwiczenie 6
RoVEdAJrHJag6
W doświadczeniu do 5 probówek zawierających roztwór wody H 2 O i fenoloftaleinę wprowadzono różne substancje. Wskaż, w których probówkach pojawi się charakterystyczna barwa roztworu?
Probówka 1 dodano C a O.
Probówka 2 dodano M g O.
Probówka 3 dodano N a 2 O.
Probówka 4: dodano C u O.
Probówka 5 dodano S i O 2.
W doświadczeniu do 5 probówek zawierających roztwór wody H 2 O i fenoloftaleinę wprowadzono różne substancje. Wskaż, w których probówkach pojawi się charakterystyczna barwa roztworu?
Probówka 1 dodano C a O.
Probówka 2 dodano M g O.
Probówka 3 dodano N a 2 O.
Probówka 4: dodano C u O.
Probówka 5 dodano S i O 2.
Schemat doświadczenia
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
RxVomzHCSIGXy
Wybierz, w których trzech probówkach zmieni się kolor roztworu po dodaniu fenoloftaleiny: Możliwe odpowiedzi: 1. woda + tlenek wapnia., 2. woda + tlenek magnezu., 3. woda + tlenek sodu., 4. woda + tlenek miedzi., 5. woda + krzemionka.
R18Q2dDVvN34w
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: . Polecenie: W których probówkach zajdzie reakcja chemiczna pomiędzy wodą a tlenkiem? Zapisz odpowiednie równania reakcji. CaO + H2O Ca(OH)2
MgO + H2O Mg(OH)2
Na2O + H2O 2 NaOH
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: . Polecenie: W których probówkach zajdzie reakcja chemiczna pomiędzy wodą a tlenkiem? Zapisz odpowiednie równania reakcji. CaO + H2O Ca(OH)2
MgO + H2O Mg(OH)2
Na2O + H2O 2 NaOH
21
Ćwiczenie 7
Za pomocą równań reakcji chemicznych przedstaw przemiany zaznaczone na poniższym schemacie. Podaj nazwy wszystkich związków wapnia, umieszczając je w nawiasach przy reakcjach, w których powstaje dany związek.
Za pomocą równań reakcji chemicznych przedstaw przemiany opisane na schemacie. Podaj nazwy wszystkich związków wapnia, umieszczając je w nawiasach przy reakcjach, w których powstaje dany związek.
RLNZYcdYRjZYf
Przedstawiono schemat reakcji. Nad strzałkami zamieszczono liczby wskazujące na kolejność przemian. Zapis reakcji jest następujący: pierwsza reakcja Ca, strzałka w prawo, CaO; reakcja druga: CaO, strzałka w prawo, ; reakcja trzecia: , strzałka w prawo, ; reakcja czwarta: Ca, strzałka w prawo, .
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R1R34L8oRHUav
Dostępne opcje do wyboru: węglik wapnia, CaO, wodorotlenek wapnia, ½ O2, ½ H2↑, HCl, 2HCl, H2, wodorotlenek wapnia, nadtlenek wapnia, O2, 2 H2O, wodorek wapnia, H2O, 2 H2↑, C, 2 O2, tlenek wapnia. Polecenie: . 1) Ca + luka do uzupełnienia → CaO ( luka do uzupełnienia )
2) CaO + luka do uzupełnienia → Ca(OH)2 ( luka do uzupełnienia )
3) CaH2 + luka do uzupełnienia → Ca(OH)2 + luka do uzupełnienia ( luka do uzupełnienia )
4) Ca + luka do uzupełnienia → CaH2 ( luka do uzupełnienia )
Dostępne opcje do wyboru: węglik wapnia, CaO, wodorotlenek wapnia, ½ O2, ½ H2↑, HCl, 2HCl, H2, wodorotlenek wapnia, nadtlenek wapnia, O2, 2 H2O, wodorek wapnia, H2O, 2 H2↑, C, 2 O2, tlenek wapnia. Polecenie: . 1) Ca + luka do uzupełnienia → CaO ( luka do uzupełnienia )
2) CaO + luka do uzupełnienia → Ca(OH)2 ( luka do uzupełnienia )
3) CaH2 + luka do uzupełnienia → Ca(OH)2 + luka do uzupełnienia ( luka do uzupełnienia )
4) Ca + luka do uzupełnienia → CaH2 ( luka do uzupełnienia )
31
Ćwiczenie 8
Za pomocą równań reakcji chemicznych przedstaw przemiany zaznaczone na poniższym schemacie. Podaj nazwy wszystkich związków żelaza, umieszczając je w nawiasach przy reakcjach, w których powstaje dany związek.
Za pomocą równań reakcji chemicznych przedstaw przemiany opisane na schemacie. Podaj nazwy wszystkich związków żelaza, umieszczając je w nawiasach przy reakcjach, w których powstaje dany związek.
RL6WtpVId9gWK
Przedstawiono schemat reakcji. Nad strzałkami zamieszczono liczby wskazujące na kolejność przemian. Zapis reakcji jest następujący: reakcja pierwsza - Fe, strzałka w prawo, ; równanie drugie: Fe, strzałka w prawo, ; równanie trzecie , strzałka w prawo, ; równanie czwarte: , strzałka w prawo, ; równanie piąte: , strzałka w prawo, ; równanie szóste: , strzałka w prawo, .
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
R13XOpSJjCyID
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: . Polecenie: .
- typu uzupełnij luki. Dostępne opcje do wyboru: . Polecenie: .