Wróć do informacji o e-podręczniku Wydrukuj Pobierz materiał do PDF Pobierz materiał do EPUB Pobierz materiał do MOBI Zaloguj się, aby dodać do ulubionych Zaloguj się, aby skopiować i edytować materiał Zaloguj się, aby udostępnić materiał Zaloguj się, aby dodać całą stronę do teczki
1
Pokaż ćwiczenia:
2
Ćwiczenie 1

Zapoznaj się z mapą i wykonaj polecenie.

ROcvU5IShOI6s
Źródło: Englishsquare.pl sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.
RGvRAO5YaGsDh
Wymyśl pytanie na kartkówkę związane z tematem materiału.
RgUQf6DucM5Wf2
1. Państwo o względnie jednorodnej etnicznie, ok. dwumilionowej populacji, które swoją niepodległość uzyskało w wyniku wojny dziesięciodniowej. 2. Dawna jugosłowiańska republika, która w 2013 r., już jako niepodległe państwo, uzyskała członkostwo w Unii Europejskiej. 3. Najbardziej przemieszana etnicznie i religijnie republika byłej Jugosławii, obecnie niepodległe państwo będące federacją dwóch wydzielonych na podstawie kryterium etnicznego autonomicznych części. 4. Jedyna z byłych republik Socjalistycznej Federacyjnej Republiki Jugosławii, która swoją niepodległość uzyskała w sposób całkowicie pokojowy. Państwo: a. Bośnia i Hercegowina, b. Chorwacja, c. Słowenia, d. Macedonia Północna. (Uzupełnij).
R18WqzLmcTVlB2
Ćwiczenie 2
Wymyśl pytanie na kartkówkę związane z tematem materiału.
Źródła grafik: Stevan Kragujević, CC BY-SA 3.0; File: Mladić Trial Judgement.jpg, CC BY 3.0; domena publiczna.
RWtDSguLUq41M2
Ćwiczenie 2
Dopasuj notę biograficzną do właściwej postaci. Slobodan Milošević Możliwe odpowiedzi: 1. chorwacki polityk, od 1990 r. do czasu swojej śmierci w 1999 r. pierwszy prezydent Chorwacji., 2. jugosłowiański i serbski przywódca polityczny oskarżany o serbską agresję militarną i brutalne czystki etniczne w republikach byłej Jugosławii., 3. dowódca Sił Zbrojnych Republiki Serbskiej, które brały udział w działaniach wojennych podczas wojny w Bośni i Hercegowinie w latach 1992–1995. Jako zbrodniarz wojenny skazany na karę dożywotniego pozbawienia wolności przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii. Ratko Mladić Możliwe odpowiedzi: 1. chorwacki polityk, od 1990 r. do czasu swojej śmierci w 1999 r. pierwszy prezydent Chorwacji., 2. jugosłowiański i serbski przywódca polityczny oskarżany o serbską agresję militarną i brutalne czystki etniczne w republikach byłej Jugosławii., 3. dowódca Sił Zbrojnych Republiki Serbskiej, które brały udział w działaniach wojennych podczas wojny w Bośni i Hercegowinie w latach 1992–1995. Jako zbrodniarz wojenny skazany na karę dożywotniego pozbawienia wolności przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii. Franjo Tuđman Możliwe odpowiedzi: 1. chorwacki polityk, od 1990 r. do czasu swojej śmierci w 1999 r. pierwszy prezydent Chorwacji., 2. jugosłowiański i serbski przywódca polityczny oskarżany o serbską agresję militarną i brutalne czystki etniczne w republikach byłej Jugosławii., 3. dowódca Sił Zbrojnych Republiki Serbskiej, które brały udział w działaniach wojennych podczas wojny w Bośni i Hercegowinie w latach 1992–1995. Jako zbrodniarz wojenny skazany na karę dożywotniego pozbawienia wolności przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii.
R84Ocu3GwLZIP2
Ćwiczenie 3
Uporządkuj chronologicznie poniższe zdarzenia. Elementy do uszeregowania: 1. ogłoszenie niepodległości przez Kosowo, 2. śmierć Josipa Broz Tity, 3. masakra w Srebrenicy, 4. układ z Dayton, 5. utworzenie „bezpiecznych stref” ONZ w Bośni i Hercegowinie, 6. wojna dziesięciodniowa

Materiał źródłowy do ćwiczeń 4–7.

R1GO6eJIfNgYm

Przycisk umożliwiający pobranie załącznika w formacie pdf.

Źródło: Dawid Warszawski, Niewygodny sprawozdawca ONZ. Co Tadeusz Mazowiecki robił w b. Jugosławii, wyborcza.pl, 29 października 2013.
Plik PDF o rozmiarze 112.41 KB w języku polskim
31
Ćwiczenie 4
RSuktY4WT7ftL
Wyjaśnij prawdziwe motywy, jakie zdaniem autora artykułu przyświecały Organizacji Narodów Zjednoczonych w związku z mianowaniem Tadeusza Mazowieckiego na stanowisko Specjalnego Sprawozdawcy do spraw sytuacji w dziedzinie praw człowieka na terytorium Bośni i Hercegowiny. (Uzupełnij).
31
Ćwiczenie 5
R12uU9QqOe9NT
Wyjaśnij, dlaczego, pełniąc swoją funkcję, Tadeusz Mazowiecki stał się „niewygodny” dla swoich mocodawców. (Uzupełnij).
31
Ćwiczenie 6
R1Zs9TwHVLVZN
Wymień zasługi Tadeusza Mazowieckiego w zakresie dokumentowania konfliktu jugosłowiańskiego oraz zmian w prawie międzynarodowym, których był inspiratorem. (Uzupełnij).
R1TfWeQW4jKtH3
Ćwiczenie 7
Zdecyduj, które stwierdzenia są prawdziwe, a które fałszywe. Podczas wizyty w obozie uchodźców pod Tuzlą Mazowiecki nie pełnił już funkcji specjalnego sprawozdawcy ONZ. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. Tadeusz Mazowiecki przedstawiał jednostronną ocenę wydarzeń, jakie miały miejsce w czasie konfliktu na terytorium byłej Jugosławii, jednoznacznie obarczając za nie winą Serbów. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz. W swoim liście do sekretarza generalnego ONZ Mazowiecki obwinia Organizację o dopuszczenie do masakry w Srebrenicy. Możliwe odpowiedzi: Prawda, Fałsz
31
Ćwiczenie 8

Zapoznaj się z tekstem źródłowym i wykonaj polecenie.

1
Marko Babić Bośnia i Hercegowina – specyfika systemu politycznego

Znajdująca się w samym sercu jugosłowiańskiej federacji, między Chorwacją, Serbią i Czarnogórą, Bośnia i Hercegowina była jedyną republiką w składzie SFRJ bez zewnętrznych granic. Z powodu wielonarodowego składu etnicznego, nazywana była „Jugosławią w miniaturze”. (…) Trzyipółletni konflikt zbrojny w Bośni i Hercegowinie (…) został zakończony Ogólnym Ramowym Porozumieniem Pokojowym w Bośni i Hercegowinie potocznie nazywanym Układem (…) z Dayton. (…) Porozumienie z Dayton (…) potwierdza (…) i gwarantuje suwerenność, terytorialną integralność i niezależność BiH, gwarantowaną także przez państwa sąsiedzkie (…). Potwierdza ono także kontynuację prawną (…) BiH jako państwa, ale ze zmienioną (…) strukturą wewnętrzną oraz w dotychczas międzynarodowo uznanych granicach. Według Porozumienia, BiH składa się z dwóch podmiotów, tak zwanych „entitetów”: na Federację Bośni i Hercegowiny (FBiH) zajmującą 51% terytorium kraju, której ludność stanowią Bośniacy wyznania islamskiego, oraz bośniaccy Chorwaci wyznania katolickiego oraz 49% obszaru, który zajmuje Republika Serbska (RS), której ludność stanowią bośniaccy Serbowie wyznania prawosławnego. Zgodnie z konstytucją, BiH jest państwem demokracji parlamentarnej. (…) Władzę prezydencką sprawuje trzyosobowy urząd prezydencki ze zmieniającymi się co osiem miesięcy przewodniczącymi, którymi są na zmianę przedstawiciele trzech narodowości: serbskiej, boszniackiej i chorwackiej.

1 Źródło: Marko Babić, Bośnia i Hercegowina – specyfika systemu politycznego, [w:] Małe państwa Europy, specyfika systemu politycznego i aktywności międzynarodowej, red. Dariusz Popławski, 2009.
RyBDC1gnKrGrH
Sformułuj trzy argumenty przemawiające za tezą, że współczesna Bośnia i Hercegowina pozostaje „Jugosławią w miniaturze”. (Uzupełnij).