Wróć do informacji o e-podręczniku Wydrukuj Pobierz materiał do PDF Pobierz materiał do EPUB Pobierz materiał do MOBI Zaloguj się, aby dodać do ulubionych Zaloguj się, aby skopiować i edytować materiał Zaloguj się, aby udostępnić materiał Zaloguj się, aby dodać całą stronę do teczki
1
Symulacja 1

Podstawowa przemiana materii (PPM), zwana też metabolizmem podstawowym, to przemiana materii, która w określonych warunkach wystarcza do utrzymania organizmu przy życiu. Dostarcza energii niezbędnej do podtrzymania temperatury ciała, metabolicznej aktywności mózgu, wątroby, nerek i mięśni, krążenia krwi i limfy, perystaltyki jelit i innych podstawowych funkcji organizmu.

PPM zależy m.in. od wieku, płci, wzrostu i wagi – u dorosłego człowieka wynosi ok. 5900–7500 kJ (tj. 1400–1800 kcal) na dobę. Podstawowa przemiana materii zmniejsza się z wiekiem. Obniża się też m.in. przy niedoczynności tarczycy, chorobach kory nadnerczy, niewydolności przysadki i niedożywieniu. Podwyższa się zaś w nadczynności tarczycy, leukemii, w gorączce, ciąży i po podaniu niektórych leków (takich jak adrenalina, kofeina).

Organizm ogranicza się do PPM w stanie spoczynku. Pomiar PPM wykonuje się rano po przebudzeniu, w pozycji leżącej, na czczo; wcześniej przez 12 godzin nie należy stosować żadnych używek. W razie niespełnienia wszystkich warunków pomiaru PPM oblicza się spoczynkową przemianę materii, której wynik jest ok. 10% wyższy od PPM.

Całkowita przemiana materii (CPM) to suma wszystkich wydatków energetycznych człowieka. Wskaźnik ten obejmuje podstawową przemianę materii, jak i ponadpodstawową, czyli wydatek energetyczny, który się ponosi podczas aktywności fizycznej (pracy, ćwiczeń). Pomiar CPM dostarcza informacji o tym, ile energii (kalorii) należy sobie dostarczyć z pokarmem w ciągu dnia.

R19chgfPI2YnJ
Źródło: Englishsquare.pl Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
  • Uwaga do PPM: Otrzymany wynik to liczba kilokalorii niezbędna do podtrzymania funkcji życiowych. Dostarczanie z pożywieniem mniejszej ilości energii stanowi zagrożenie dla zdrowia. Ponadto przyjmowanie zbyt małej ilości kalorii jako metoda odchudzania prowadzi do efektu jo‑jo.

  • Uwaga do CPM: Otrzymany wynik to liczba kalorii niezbędna do prowadzenia ogólnej aktywności w ciągu dnia. Wartość ta uwzględnia charakter pracy (praca siedząca, fizyczna), ilość ruchu oraz pozostałą aktywność w ciągu dnia.

Polecenie 1
R1GcE01uWTbII
Określ możliwe sposoby przyspieszenia metabolizmu. (Uzupełnij).
Polecenie 2
RH9QQz8cCU5OU
Omów konieczność leczenia niedoczynności tarczycy, biorąc pod uwagę jej wpływ na metabolizm. (Uzupełnij).
Aplikacje dostępne w
Pobierz aplikację ZPE - Zintegrowana Platforma Edukacyjna na androida