Sposoby ukazywania powstania styczniowego w literaturze pozytywizmu
Pokolenie pozytywistów różniło się od romantyków radykalnie odmienną postawą ideologiczną. Obwiniali oni wcześniejszą generację Polaków za wywołanie i klęskę powstania styczniowego, choć część przedstawicieli nowej epoki sama wzięła za młodu udział w tym zrywie narodowowyzwoleńczym. W utworach literackich drugiej połowy XIX wieku tematyka martyrologiczna dotyczyła między innymi przebiegu powstania styczniowego jako wydarzenia historycznego. Wiele z tych utworów powstało na chwałę zwyciężonym i jako swoisty dokument o ważnej karcie dziejów Polski.
Przy okazji nauczono się także porozumiewania poza językiem cenzury, czemu służyła m. in. mowa ezopowa i symbolika malarstwa czy noszonej „czarnej” biżuterii.
Wykorzystasz w interpretacji tekstów literackich zawarty w nich kontekst historyczny.
Rozpoznasz sposoby kreowania świata przedstawionego w prozie pozytywizmu.
Porównasz postawy bohaterów literackich i ich systemy światopoglądowe.
Poznasz sposoby wartościowania powstania styczniowego i jego znaczenia dla Polski i Polaków.
Przeanalizujesz sposoby ukazania powstania styczniowego w Nad Niemnem Elizy Orzeszkowej oraz Lalce Bolesława Prusa.