Polecenie 1
Zapoznaj się z opisem mapy myśli na temat języka poetyckiego Nowej Fali na przykładzie wierszy Stanisława Barańczaka. Następnie zapoznaj się z wierszem Pan tu nie stał i podaj elementy typowe dla języka poezji Nowej Fali. Wpisz w pole tekstowe cytaty ilustrujące wybraną cechę.
Zapoznaj się z opisem mapy myśli na temat języka poetyckiego Nowej Fali na przykładzie wierszy Stanisława Barańczaka. Następnie zapoznaj się z wierszem Pan tu nie stał i podaj elementy typowe dla języka poezji Nowej Fali. Wpisz w pole tekstowe cytaty ilustrujące wybraną cechę.
R1UXAoDhUnUvv
(Uzupełnij).
1
R15J2OJOATHTT1
Wszystkie cytaty pochodzą z publikacji: Stanisław Barańczak, Wiersze zebrane, Kraków 2007.
  • Mapa myśli.

  • Elementy należące do kategorii Język Nowej Fali na przykładzie wierszy Stanisława Barańczaka

    • Nazwa kategorii: wykorzystanie języka komunikacji społecznej - w tym wykorzystanie stylizacji

    • Nazwa kategorii: polisemia

    • Nazwa kategorii: obecność słów‑kluczy

    • Nazwa kategorii: język potoczny

  • Koniec elementów należących do kategorii Język Nowej Fali na przykładzie wierszy Stanisława Barańczaka

  • Elementy należące do kategorii wykorzystanie języka komunikacji społecznej - w tym wykorzystanie stylizacji

    • Nazwa kategorii: klisze językowe

  • Koniec elementów należących do kategorii wykorzystanie języka komunikacji społecznej - w tym wykorzystanie stylizacji

  • Elementy należące do kategorii klisze językowe

    • Nazwa kategorii: język przemówień i propagandy: „Żyjemy w określonej epoce (odchrząknięcie) i z tego / trzeba sobie, nieprawda, zdać z całą jasnością. / Sprawę. (...)” „Określona epoka”

    • Nazwa kategorii: język gazet i telewizji, radia: „(...) Ręce / delikwenta rytmicznie przerzucamy / w górę nad jego głową. Sukces / zapewniony. Wreszcie zabieg zwany / „usta‑usta”, niestety najmniej higieniczny / i nieskuteczny w skali masowej. I tyle / na dziś. Wysłuchali państwo / z zapartym tchem / pogadanki pod tytułem „Pierwsza pomoc / dla każdego”.” „N. N. wysłuchuje pogadanki radiowej”

    • Nazwa kategorii: język urzędów: „Ja, człowiek w pełni władz umysłowych, zarudniony / żonaty, zamieszkały, niekarany, (...) oświadczam, że nie należy nikogo winić o wszystko to, co się stało, / nikogo z wyjątkiem mnie.” „N. N. zapisuje coś na odwrocie pudełka z papierosami”

  • Koniec elementów należących do kategorii klisze językowe

  • Elementy należące do kategorii polisemia

    • Nazwa kategorii: gry słowne: „Tłum, który tłumi i tłumaczy” (z wiersza o tym samym tytule); „tak jasno żywy pod oświatą lampy” „U końca wojny dwudzestoletniej”

    • Nazwa kategorii: ironia: „Lepiej nie mów nic - przemęczysz język, / a to organ bądź co bądź niezbędny, / aby dziarski wydobywać z siebie śpiew; // grzbietu też nie prostuj - to zły sposób, / łatwo może ci trzasnąć kręgosłup, / trwaj w zgarbieniu i tyraj za trzech; // nie oddychaj zbyt swobodnie - przepona / może ci się nadwerężyć, a to ona, / właśnie ona produkuje zdrowy śmiech” „Żeby ci czasem nie zaszkodziło”

    • Nazwa kategorii: gry frazeologiczne: „Przysłowiowa bawełna, która / w myśl wcześniejszych założeń / miała służyć - powiedzmy sobie szczerze, bez / owijania w nią - głównie / do tego, aby w nią / niczego / nie owijać, (...)” „Przysłowiowa bawełna”

  • Koniec elementów należących do kategorii polisemia

  • Elementy należące do kategorii obecność słów‑kluczy

    • Nazwa kategorii: ciało: „(...) zaciśnij zęby, nie bój się, najwyżej / język ci spuchnie tak korzystnie, że nie będziesz mógł już wybełkotać ani słowa (...)” „Ugryź się w język”

    • Nazwa kategorii: śmierć: „(...) Śmierć. Nie, to niepoważne, nie przyjmuję tego do wiadomości. / Z iloma trudniejszymi sprawami dawałaś sobie radę. (...) // To przecież tylko nicość. Jakże takie nic / ma stanąć pomiędzy nami. (...)” „Grażynie”

    • Nazwa kategorii: poezja: „(...) jak to się stało, żeśmy się zaczęli / w to bawić? W te igraszki słów? W te kalambury, / przejęzyczenia, odwrócenia sensu, / w tę lingwistyczną poezję? (...)” „N. N. zaczyna zadawać sobie pytania”

    • Nazwa kategorii: prawda: „(...) i jeśli nie przestanie powtarzać swych pytań, / da kiedyś naszej prawdzie otwarte świadectwo” „Co będzie świadectwem”

    • Nazwa kategorii: język: „Daję ci słowo, że nie ma mowy / takiej i takich słów, które by można / dać komuś tak, jak rękę na zgodę się daje, (...)” „Daję ci słowo, że ma mowy”

    • Nazwa kategorii: gazeta: „(...) Najbardziej spontaniczne i szczere opinie / zostaną nagrodzone bonami towarowymi; / anonimów nie drukujemy. // Napiszcie do nas, co o tym sądzicie.” „Napiszcie do nas, co o  tym sądzicie”

  • Koniec elementów należących do kategorii obecność słów‑kluczy

  • Elementy należące do kategorii język potoczny

    • Nazwa kategorii: „Wszyscy wiemy, co; puszczamy do siebie oko, nie puszczając farby” „Co jest grane”

  • Koniec elementów należących do kategorii język potoczny

Stanisław Barańczak Pan tu nie stał

Pan tu nie stał, zwracam panu uwagę,
że nigdy nie stał pan za nami
murem, na stanowisku naszym też
pan nie stał, już nie mówiąc, że na naszym czele
nie stał pan nigdy, pan tu nie stał, panie,
nas na to nie stać, żeby pan tu stał
obiema nogami na naszej ziemi, ona stoi
przed panem otworem, a pan co,
stoi pan sobie na uboczu
wspólnego grobu, panie tam jest koniec,
nie stój pan w miejscu, nie stawiaj się pan, stawaj
pan w pąsach na szarym końcu, w końcu
znajdzie się jakieś miejsce i dla pana

pantunie Źródło: Stanisław Barańczak, Pan tu nie stał, [w:] tegoż, Wiersze zebrane, Kraków 2006, s. 267.
Polecenie 2

Znajdź w wierszu paronomazję (grę słów) i zinterpretuj wskazane fragmenty.   

R2NQR1pxMSvqF
(Uzupełnij).

Słownik

paronomazja
paronomazja

(gr. paronomasía – nieco zmieniona nazwa) – w literaturze jest to gra słów polegające na zestawienu wyrazów podobnych brzmieniowo, lecz mających różne znaczenia