Budowa i nazewnictwo estrów

bg‑gold

Estry kwasów organicznych

Estry, które pochodzą od kwasów organicznych, to związki chemiczne zbudowane z atomów węgla i wodoru. Innymi atomami, wchodzącymi w skład ich cząsteczek, są atomy tlenu. Estry powstają w wyniku kondensacji kwasów (organicznych lub nieorganicznych), a także alkoholi lub fenoli. Te pochodzące od kwasów organicznych posiadają następujący wzór ogólny:

R5qWZsWkahdmY

Ilustracja przedstawiająca wzór ogólny estrów, który to zbudowany jest z grupy R1 związanej z atomem węgla połączonym za pomocą wiązania podwójnego z pierwszym atomem tlenu oraz za pomocą wiązania pojedynczego z drugim atomem tlenu podstawionym grupą R2. — Ogólna struktura estrów $R_{1}$ to grupa węglowodorowa, która pochodzi od kwasu organicznego – $R_{2}$ , grupa alkilowa, pochodząca od alkoholu, lub arylowa, pochodząca z kolei od fenolu.
Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Pamiętaj, że reakcja estryfikacji zachodzi zgodnie z mechanizmem substytucji nukleofilowej.

W związkach chemicznych, zaliczanych do estrów, które pochodzą od kwasów organicznych, występuje grupa funkcyjna zwana grupą estrową.

R1Z6e4FhXP6Nb

Ilustracja przedstawiająca wzór ogólny grupy estrowej zbudowanej z atomu węgla, od którego odchodzi wiązanie pojedyncze i który połączony jest za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu, a za pomocą wiązania pojedynczego z drugim atomem tlenu, od którego również odchodzi wiązanie pojedyncze. — Grupa estrowa
Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Polecenie 1

Czy wiesz, jak zbudowane są cząsteczki estrów? Jak powstają i jakie mają właściwości? Zapoznaj się z poniższą animacją i wykonaj zadanie.

R8mAA7otPnvxw1

Animacja pt. „Jak zbudowane są cząsteczki estrów?”
Źródło: GroMar Sp. z o.o., Małgorzata Ambroziak, licencja: CC BY-SA 3.0.

Ćwiczenie 1

Poniżej przedstawiono wzory kilku związków chemicznych. Wybierz z nich te, które mogą ulegać reakcji estryfikacji, a następnie napisz dla nich odpowiednie równanie reakcji. Pamiętaj o uwzględnieniu odpowiednich warunków reakcji. Podpisz wszystkie reagenty.

Rsqeus0QWZZrz

Na ilustracji jest pięć wzorów. 1. pierścień aromatyczny łączy się z C. C łączy się wiązaniem podwójnym z O oraz wiązaniem pojedynczym z N H indeks dolny dwa. 2. pierścień aromatyczny łączy się z C, C łączy się wiązaniem podwójnym z O oraz wiązaniem pojedynczym z OH. 3. C łączy się z H, z grupą metylową oraz wiązaniem podwójnym z O. 4. grupa metylowa łączy się z grupą metylenową, a ta z OH. 5. pięcioczłonowy pierścień z dwoma wiązaniami podwójnymi zawiera tlen. — Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

R15Vu0vBpdLpe

RYmL3RROvO9JP

Ćwiczenie 2

R13jIhuLtFSZY

Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

RADeoOdzzBbvF

bg‑gold

Podział estrów ze względu na budowę tworzących je substratów

Gdy myślimy o estrach, musimy wziąć pod uwagę fakt, że rodzina ta posiada „kilka rodzajów przedstawicieli”. Jest to uzależnione m.in. od stopnia złożoności budowy kwasu karboksylowego czy też alkoholu (bądź fenolu), od którego pochodzą.

A) Estry kwasów karboksylowych o krótkich łańcuchach węglowodorowych i alkoholi alifatycznych o krótkich łańcuchach węglowodorowych, np. etanian etylu – octan etylu ${CH}_{3} {COOC}_{2} H_{5}$ .

RJ5x14k04dLgV

Ilustracja przedstawiająca wzór strukturalny cząsteczki octanu etylu. Łańcuch główny przedstawiono w płaszczyźnie monitora, a wiązania łączące go z atomami wodoru za oraz przed płaszczyzną za pomocą odpowiednio zakreskowanych klinów i zamalowanych klinów. Cząsteczka zbudowana jest z grupy CH3 połączonej z atomem węgla, który to związany jest za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu oraz za pomocą wiązania pojedynczego z drugim atomem tlenu podstawionym grupą CH2 związaną z grupą CH3. — Wzór przestrzenny etanianu etylu
Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

B) Estry kwasów karboksylowych z długimi łańcuchami węglowodorowymi z alkoholami o długich łańcuchach węglowodorowych, będące głównymi składnikami wosków, np. wosk pszczeli.

RpLcs5KN9k1rV

Zdjęcie przedstawia plaster miodu z pracującymi na nim pszczołami. — Wosk pszczeli wydzielany jest przez pszczoły, określane jako robotnice. Służy im do budowania plastrów miodu.
Źródło: dostępny w internecie: www.pixabay.com, domena publiczna.

R1QuaC9Dm0TUD

Zdjęcie przedstawia różowe róże, szklaną miseczkę z woskiem, w którym znajduje się łyżka, oraz sztyft pomadki. — Wosk biały znalazł zastosowanie w produkcji kosmetyków
Źródło: dostępny w internecie: www.pixabay.com, domena publiczna.

Skład chemiczny wosku pszczelego może się w niewielkim zakresie zmieniać. Jest to uzależnione od czynników środowiskowych oraz uwarunkowań genetycznych rodziny pszczelej.

Składniki zidentyfikowane w wosku pszczelim:

kwas palmitynowy ${CH}_{3} {({CH}_{2})}_{14} COOH$ ;
kwas cerotynowy ${CH}_{3} {({CH}_{2})}_{24} COOH$ ;
kwas melisowy ${CH}_{3} {({CH}_{2})}_{28} COOH$ ;
alkohol cerylowy ${CH}_{3} {({CH}_{2})}_{25} OH$ ;
alkohol mirycylowy ${CH}_{3} {({CH}_{2})}_{29} OH$ .

Innymi składnikami są: pyłek kwiatowy, laktony i biopierwiastki, estry kwasu octowego, masłowego walerianowego (substancje zapachowe) oraz chryzyna (żółty barwnik).

C) Estry kwasów tłuszczowych o długich łańcuchach węglowodorowych i propanotriolu (glicerolu, gliceryny) – tłuszcze, np. tripalmitynian gliceryny – triheksadekanian glicerolu ${(C_{15} H_{31} COO)}_{3} C_{3} H_{5}$ .

RIo4tjGcQOdfi

Ilustracja przedstawiająca wzór półstrukturalny triheksadekanianu glicerolu zbudowanego z trójwęglowego łańcucha pochodzącego od glicerolu składającego się z grupy CH2 połączonej z grupą CH, która to związana jest z grupą CH2. Każdy atom węgla w trzech wymienionych grupach łączy się z atomem tlenu, który związany jest z resztą kwasową. Zatem w cząsteczce występują w sumie trzy reszty kwasowe, każda zbudowana z atomu węgla połączonego za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu oraz za pomocą wiązania pojedynczego z łańcuchem węglowodorowym składającym się z czternastu kolejno połączonych ze sobą grup CH2, z których ostatnia związana jest z grupą metylową CH3. — Wzór półstrukturalny triheksadekanianu glicerolu
Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Należy pamiętać, że estry mogą również pochodzić od kwasów nieorganicznych – m.in. estry kwasu ortofosforowego( $V$ ), jak nukleotydy oraz DNA i RNA, estry kwasu azotowego( $V$ ), np. nitroceluloza, nitrogliceryna – triazotan( $V$ ) glicerolu. Estry mogą również pochodzić od fenolu, np. etanian fenylu (octan fenylu) – ${CH}_{3} {COOC}_{6} H_{5}$ .

R1GAtYwGG139Z

Ilustracja przedstawia skręconą helisę DNA. — Kwasy nukleinowe i nukleotydy są estrami kwasu fosforowego.
Źródło: dostępny w internecie: www.pixabay.com/pl/, domena publiczna.

RIgTTHwSxC4iv

Ilustracja przedstawiająca wzór półstrukturalny nitrogliceryny, to jest triazotanu(pięć) propano-jeden,dwa,trzy--triolu zbudowanego z trójwęglowego łańcucha składającego się z grupy C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego połączonej z grupą C H związaną z grupą C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego. Każda z grup podstawiona jest jednym atomem tlenu, z których każdy związany jest z grupą N O indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego. — Struktura nitrogliceryny – estru kwasu azotowego( $V$ )
Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

R182tvkic7AoT

Ilustracja przedstawiająca wzór półstrukturalny etanianu fenylu zbudowanego z grupy metylowej CH3 związanej z atomem węgla połączonym za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu oraz za pomocą wiązania pojedynczego z kolejnym atomem tlenu podstawionym grupą fenylową, to znaczy sześcioczłonowym pierścieniem aromatycznym. — Etanian fenylu jest estrem, który pochodzi od fenolu.
Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Zapoznaj się z poniższą symulacją obrazującą, czym są estry oraz rozwiąż pod nią zawarte ćwiczenia.

Symulacja 1

Na podstawie symulacji interaktywnej sprawdź, jakie różne estry można zbudować, jaka jest ich struktura oraz które atomy biorą udział w tworzeniu wiązania estrowego. Następnie rozwiąż poniższe zadania.

Na podstawie opisu symulacji interaktywnej sprawdź, jakie różne estry można zbudować, jaka jest ich struktura oraz które atomy biorą udział w tworzeniu wiązania estrowego. Następnie rozwiąż poniższe zadania.

RMpBnivIMKVh0

Symulacja interaktywna pt. Jak definiuje się estry?
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Podpowiedźgreenwhite

Pamiętaj, że estry powstają w wyniku kondensacji kwasów i alkoholi lub fenoli.

W estrach pochodzących od kwasów organicznych, występuje grupa funkcyjna, nazywana grupą estrową $— C (O) O —$ .

Warto pamiętać, że estry mogą również pochodzić od kwasów nieorganicznych, np. kwasu ortofosforowego $(V)$ , kwasu azotowego $(V)$ , czy DNA lub RNA.

Ćwiczenie 3

Opisz, jak powstaje wiązanie estrowe. Zapisz, które atomy tworzą wodę.

R1PnxGN4pcpa4

RBtoePtlUcdty

Wiązanie estrowe powstaje między grupą $— OH$ pochodzącą od alkoholu a grupą $— COOH$ , pochodzącą od kwasu karboksylowego.
Grupa estrowa to $— C (O) O —$ .
Od kwasu odrywa się grupa $— OH$ , natomiast z cząsteczki alkoholu odrywa się atom wodoru z grupy hydroksylowej, dzięki czemu tworzy się cząsteczka wody.

R11HQxKMyhRC8

Ćwiczenie 4

bg‑gold

Nazewnictwo estrów

Polecenie 2

Poniższy film przedstawia, jak tworzy się nazwy estrów. Zapoznaj się z przedstawionymi zasadami, a następnie rozwiąż zadania.

R7iAsu9kXdhsl1

Film samouczek pt. „Nomenklatura estrów”
Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Ćwiczenie 5

Poniżej podano wzory pięciu estrów kwasów karboksylowych. Podaj nazwy tych estrów zalecane przez IUPAC.

$I$ .

RAY9646o7Xgbn

Ilustracja — Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

R175WvuKegweP

$II$ .

RQ5L9aOxkDhZi

R175WvuKegweP

$III$ .

R1DUbSQmjmiTj

R175WvuKegweP

$IV$ .

R1RHZkdHa61Zu

R175WvuKegweP

$V$ .

RbaJ6OEXE2wtY

R175WvuKegweP

$I$ . butanian propylu

$II$ . cyklopentanokarboksylan metylu

$III$ . benzoesan tert-butylu

$IV$ . octan fenylu

$V$ . mrówczan cyklobutylu

RcVmmpCGbY64i

Ćwiczenie 5

Ćwiczenie 6

Poniżej zamieszczono wzory chemiczne pięciu estrów kwasów nieorganicznych. Do podanych wzorów dopasuj odpowiadające im nazwy. Cztery z zapisanych nazw nie pasują do żadnego z estrów.

R18xbTeAtPFI0

Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

RiVvRG7zpQJAS

Ćwiczenie 6

RxYqaR0XskBcc1

Nazwa zalecana	Inna nazwa	Wzór strukturalny lub grupowy
Propanian etylu	Propionian etylu	RQht1VkTlTQ2l Wzór propanianu etylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
$2$ ‑hydroksybenzoesan fenylu	Salicylan fenylu, $O$ ‑hydroksybenzoesan fenylu, Ester fenylowy kwasu $2$ ‑hydroksybenzoesowego	REsposbTbKqEc Ilustracja przedstawiająca wzór $2$ -hydroksybenzoesanu fenylu zbudowanego z sześcioczłonowego pierścienia z aromatycznego podstawionego grupą hydroksylową $OH$ . Sąsiedni atom węgla w pierścieniu łączy się z atomem węgla związanym za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu oraz za pomocą wiązania pojedynczego z kolejnym atomem tlenu podstawionym sześcioczłonowym pierścieniem aromatycznym. Wzór $2$ ‑hydroksybenzoesanu fenylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Triazotan( $V$ ) propano‑ $1$ , $2$ , $3$ - triolu	Triazotan( $V$ ) glicerolu, Triazotan( $V$ ) gliceryny, Nitrogliceryna	R1Kde9qPru4xu Wzór nitrogliceryny Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
$4$ ‑hydroksybenzoesan propylu	Ester propylowy kwasu $4$ ‑hydroksybenzoesowego,	RVBnnpDxom5NJ Wzór $4$ ‑hydroksybenzoesanu propylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Pentanian etylu	Walerianian etylu	R13RtfIThTUCj Wzór pentanianu etylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Oktadekanian metylu	Stearynian metylu	RmwC01r0GKQT7 Ilustracja przedstawiająca wzór oktadekanianu metylu zbudowanego z łańcucha węglowodorowego składającego się z grupy metylowej ${CH}_{3}$ związanej z szesnastoma kolejno połączonymi ze sobą grupami metylenowymi ${CH}_{2}$ , z których ostatnia łączy się z atomem węgla związanym za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu oraz za pomocą wiązania pojedynczego z atomem tlenu podstawionym grupą metylową ${CH}_{3}$ . Wzór stearynianu metylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Siarczan( $VI$ ) dibutylu	-	R1AVweYLJgjSP Ilustracja przedstawia wzór półstrukturalny siarczanu(sześć) dibutylu zbudowanego z atomu siarki połączonego za pomocą wiązań podwójnych z dwoma atomami tlenu oraz za pomocą wiązań pojedynczych z dwoma atomami tlenu, z których każdy podstawiony jest grupą butylową C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego. Wzór siarczanu( $VI$ ) dibutylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Fosforan( $V$ ) tributylu	-	RMntFmSL2jHP4 Ilustracja przedstawia wzór półstrukturalny fosforanu(pięć) tributylu zbudowanego z atomu fosforu połączonego za pomocą wiązania podwójnego z atomem tlenu oraz za pomocą wiązań pojedynczych z trzema atomami tlenu, z których każdy podstawiony jest grupą butylową C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego. Wzór fosforanu( $V$ ) tributylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.
Węglan dimetylu	-	R1Nzw1ZELkCHD Wzór węglanu dimetylu Źródło: GroMar Sp. z o. o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Ćwiczenie 7

Dopasuj nazwy estrów do poniższych wzorów strukturalnych.

Rjl6OGdgMgDzE1

Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

R1CXLnaEg6L7g

Źródło: GroMar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

R9L9s1V6NEDvd

Ćwiczenie 7

Połącz w pary nazwę estru i jego wzór półstrukturalny, gdzie C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — to podstawnik fenylowy. cztery-hydroksybenzoesan etylu Możliwe odpowiedzi: 1. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, O S O O C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 2. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, 3. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 4. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 5. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego benzoesan fenylu Możliwe odpowiedzi: 1. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, O S O O C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 2. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, 3. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 4. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 5. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego siarczan(cztery) dimetylu Możliwe odpowiedzi: 1. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, O S O O C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 2. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, 3. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 4. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 5. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego pentanian etylu Możliwe odpowiedzi: 1. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, O S O O C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 2. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, 3. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 4. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 5. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego propanian propylu Możliwe odpowiedzi: 1. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, O S O O C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 2. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, 3. C indeks dolny, sześć, koniec indeksu dolnego, H indeks dolny, pięć, koniec indeksu dolnego, — C O O — C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 4. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, 5. C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C O O C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, dwa, koniec indeksu dolnego, C H indeks dolny, trzy, koniec indeksu dolnego

bg‑blue

Notatnik

R17TY7A3VUjRk

Źródło: Gromar Sp. z o.o., licencja: CC BY-SA 3.0.

Badanie właściwości wyższych kwasów karboksylowych

Otrzymywanie estrów

Estry kwasów organicznych

Podział estrów ze względu na budowę tworzących je substratów

Nazewnictwo estrów

Notatnik