W poszukiwaniu nowej stylistyki i formy - działalność artystyczna formistów i grupy Rytm
Element jest częścią modułowego podręcznika pt. "Sztuka przez wieki. Historia sztuki - zakres rozszerzony". Kliknij tutaj, aby przejść do spisu treści.
Materiał przedstawia działalność formistów i grupy Rytm, ukazując ugrupowania jako ważne etapy rozwoju nowoczesnej sztuki polskiej pierwszych dekad XX wieku. Omawia poszukiwania artystów, którzy próbowali stworzyć nowy język wypowiedzi artystycznej, odchodząc od tradycyjnego odwzorowania rzeczywistości na rzecz eksperymentów z formą, kolorem i kompozycją. Pierwsza część materiału poświęcona jest formizmowi. Przedstawiono twórczość Leona Chwistka, Tytusa Czyżewskiego, Jana Hrynkowskiego, Andrzeja i Zbigniewa Pronaszki oraz Tymona Niesiołowskiego, zwracając uwagę na ich dążenie do autonomii formy, deformację kształtów i poszukiwanie nowych sposobów przedstawiania rzeczywistości. Szczególne miejsce zajmuje teoria Leona Chwistka, w tym koncepcja „wielości rzeczywistości” oraz strefizm, które stanowiły próbę wyjaśnienia nowych zasad widzenia i budowania obrazu. Druga część materiału ukazuje działalność stowarzyszenia Rytm. Omówiono w niej twórczość Eugeniusza Zaka, Wacława Borowskiego, Henryka Kuny i Romana Kramsztyka, wskazując na ich inspiracje sztuką antyczną, renesansem i impresjonizmem. Całość ukazuje formizm i Rytm jako dwa odmienne, lecz wzajemnie dopełniające się kierunki polskiej nowoczesności. Materiał uzupełniają teksty źródłowe oraz ćwiczenia i polecenia otwarte z podpowiedziami i odpowiedziami, które pomagają sprawdzić opanowanie wiedzy oraz zrozumienie zaprezentowanej problematyki.
Bibliografia
- Źródło: Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: M. Wallis, Zofia Stryjeńska jako ilustratorka, Sztuki Piękne r. 4, 1927, s. 173.
- Źródło: Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: J. Pollakówna, Malarstwo polskie między wojnami 1918-1939, Warszawa 1982, s. 61.
- Źródło: Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: Leon Chwistek, Formizm, Formiści 1920, cz.2 (kwiecień).
- Źródło: dostępny w internecie: https://culture.pl/pl/tworca/leon-chwistek [dostęp 18.03.2018], Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu).
- Źródło: dostępny w internecie: Muzeum Narodowe w Krakowie, http://www.imnk.pl/gallerybox.php?dir=XX085, Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu).
- Źródło: Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: W. Husarski, Polskie malarstwo nowoczesne, Warszawa – Kraków 1935, s. 9.
- Źródło: Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: Leon Chwistek, Wielość rzeczywistości w sztuce, (1918), [w:] Leon Chwistek,Wybór pism estetycznych, wprowadzenie, wybór i opracowanie Teresa Kostyrko, Kraków 2004.
- Źródło: dostępny w internecie: http://cyfrowe.mnw.art.pl/dmuseion/docmetadata?id=33493, Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: Muzeum Narodowe w Warszawie.
- Źródło: dostępny w internecie: http://cyfrowe.mnw.art.pl/dmuseion/docmetadata?id=33498&show_nav=true, Materiał wykorzystany na podstawie art. 29 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych (prawo cytatu). Cytat za: Muzeum Narodowe w Warszawie.