Światowe procesy dekolonizacyjne, konflikty zimnowojenne i proces rozpadu „imperium szatana”. ZSRS na przełomie lat 80. i 90
Konflikty zimnowojenne w latach i 80. XX wieku. Wojna w Afganistanie
Wojny w Afganistanie
Afganistan po jedenastu stuleciach odzyskał niepodległość w połowie XVIII w. Jednak w dalszym ciągu targały nim wojny domowe, a w XIX w. kraj stał się miejscem rywalizacji Rosji i Wielkiej Brytanii. Doprowadziło to do trzech wojen brytyjsko‑afgańskich, które ostatecznie zakończyły się uznaniem niepodległości Afganistanu przez oba państwa w 1921 r..
W 1979 r. o Afganistanie przypomniał sobie Związek Sowiecki i dokonał zbrojnej interwencji na terytorium tego kraju. Podczas tej wojny, wpisującej się w zimnowojenny konflikt, Stany Zjednoczone pomagały walczącym z sowieckimi wojskami Afgańczykom, również militarnie.

Film dostępny pod adresem /preview/resource/Rprc13bP3XC2a
Nagranie filmowe lekcji pod tytułem Dlaczego doszło do interwencji w Afganistanie?
Wojna afgańsko‑sowiecka
Ćwiczenia
Na podstawie ilustracji zaznacz na mapie Azji kraje zagrożone, według zwolenników teorii domina, ekspansją komunizmu.

Na podstawie fotografii przedstawiającej scenę z musicalu „Hair” wskaż dwa elementy świadczące o antywojennej wymowie przedstawienia.

Zapoznaj się z tekstem i wykonaj ćwiczenie.
Interwencja ZSRR w AfganistaniePróby wskazania jednoznacznych powodów, dla których Rosjanie zdecydowali się na wysłanie swoich wojsk do Afganistanu, nadal pozostają przedmiotem spekulacji, czego przyczyną jest brak dostępu do rosyjskich archiwów. Oficjalnym motywem było zapewnienie bezpieczeństwa ZSRR. Z radzieckich informacji prasowych wynikało, że Afganistan był zagrożony utratą niepodległości i mógł się stać przyczółkiem USA. Inwazja była także uzasadniana ideologicznie – socjalizm obligował ZSRR do pomocy Afgańczykom w obronie zdobyczy rewolucji kwietniowej. Powoływano się także na prośby o udzielenie wsparcia ze strony LDPA.
Źródło: Adrian Kosowski, Interwencja ZSRR w Afganistanie, dostępny w internecie: pionier.net.pl [dostęp 26.10.2020].
Jedną z możliwych przyczyn interwencji ZSRS w Afganistanie nie była… Możliwe odpowiedzi: 1. zimna wojna., 2. prośba lewicowej partii., 3. doktryna powstrzymywania., 4. doktryna ograniczonej suwerenności.
Zapoznaj się ze źródłami i wykonaj ćwiczenie.
Źródło I
(…) – sojusznik naszych wrogówW Kabulu od dawna nikt nie ma wątpliwości, że (x) prowadzi podwójną grę: oficjalnie jest amerykańskim sojusznikiem i walczy z talibami, a naprawdę daje im schronienie i zaopatruje w broń. To nie przypadek, że w (x) ukrywa się mułła Omar (podobnie jak do niedawna Osama bin Laden), w (…) Kwecie ma siedzibę rada talibów, stamtąd też operuje konkurencyjna dla talibów terrorystyczna organizacja Haqqaniego. Islamabad w oficjalnych komunikatach zarzeka się, że walczy z terroryzmem, tyle że sukcesów w tej walce nie odnosi.
Źródło: (…) – sojusznik naszych wrogów, 26.11.2011, dostępny w internecie: newsweek.pl [dostęp 26.10.2020].
Źródło II
Słownik
bojownicy uczestniczący w ruchu religijnym, społecznym lub wyzwoleńczym w krajach muzułmańskich lub zamieszkanych przez muzułmanów
fundamentalistyczne ugrupowanie islamskie (sunnickie), powstałe we wrześniu 1994 r. w Kandaharze (Afganistan)