Zastosowanie metody preparowania/upraszczania tekstów wymaga od nauczyciela specjalisty zapoznania się z następującymi zasadami tworzenia zmodyfikowanego tekstu (Gałęziowska‑Krystolik, Czempka‑Wewióra, 2019):

• objętość uproszczonego tekstu to około 250–300 słów;

• słownictwo dostosowane do poziomu znajomości języka;

• zdania złożone z maksymalnie dwoma, trzema wypowiedzeniami składowymi;

• „niska gęstość wyrazów nieznanych” – na poziomie zaledwie kilku procent (Seretny, 2014);

• definiowanie słów nieznanych;

• zgodność tematyki z zainteresowaniami uczących się;

• „obudowanie” tekstu ćwiczeniami leksykalnymi i gramatycznymi;

• zachęcanie do dyskusji i wyrażania własnej opinii w mowie i piśmie.

Praca za pomocą metody obejmuje następujące etapy:

1. Wybór oryginalnych/autentycznych tekstów z podręczników szkolnych.

2. Analiza oryginalnych tekstów pod kątem występujących w nim struktur gramatycznych i leksykalnych mogących stanowić trudność w rozumieniu treści dla uczniów z doświadczeniem migracji.

3. Dostosowanie tekstów oryginalnych / uproszczenie treści tekstów do poziomu językowego uczniów pod względem użytych struktur gramatycznych, słownictwa, złożoności zdań i objętości tekstów.

4. Przygotowanie materiałów metodycznych wspierających pracę na podstawie tekstów spreparowanych (ćwiczenia wprowadzające do lektury i ćwiczenia po lekturze tekstu, skoncentrowane na leksyce i strukturach gramatycznych, sprawdzające stopień zrozumienia tekstu).

5. Realizacja cyklu zajęć z wykorzystaniem spreparowanych tekstów. Stopniowe zwiększanie ich złożoności leksykalnej i gramatycznej.

6. Wdrożenie uczniów ze środowiska migracyjnego do korzystania z tekstów zawartych w obowiązkowych podręcznikach przedmiotowych. 

Czas trwania:

Dokładna liczba godzin zajęć prowadzonych z wykorzystaniem spreparowanych tekstów zależy od potrzeb oraz możliwości rozwojowych i językowych uczniów z doświadczeniem migracji. Proponujemy wykorzystanie jednego tekstu uproszczonego wraz z ćwiczeniami podczas 45‑minutowych zajęć.

Monitorowanie i ewaluacja skuteczności:

Ewaluacja interwencji zakłada ocenę: 

• z kilku perspektyw;

• wykorzystującą różne metody;

• dokonywaną na różnych etapach (podejście podłużne).

Do oceny kompetencji uczniów mogą posłużyć następujące narzędzia:

• test porównawczy, sprawdzający rozumienie i umiejętność wykorzystania w procesie edukacyjnym treści kształcenia założonych w celach programowych (propozycja do samodzielnego opracowania przez nauczyciela). Test zakłada porównanie rozumienia i wykorzystania informacji pochodzących z tekstu niepreparowanego (np. oryginalnego, pochodzącego z podręcznika) i preparowanego;

• arkusz samooceny cząstkowej ucznia (Załącznik 3).

Do oceny metody zostaną wykorzystanie następujące narzędzia:

• ankieta ewaluacyjna skierowana do uczniów, którzy pracowali za pomocą metody (propozycja do samodzielnego opracowania przez nauczyciela);

• ankieta ewaluacyjna skierowana do nauczycieli, którzy wykorzystali metodę w toku zajęć (propozycja do samodzielnego opracowania przez nauczyciela).

Ryzyko/zagrożenia w realizacji:

Czynnikiem ryzyka w przypadku implementacji metody preparowania/upraszczania tekstów do praktyki edukacyjnej może okazać się brak gotowości nauczycieli specjalistów do pracy tą metodą, wynikający z przekonania, że praca nad modyfikacją tekstów jest bardzo czasochłonna. Nauczyciele zazwyczaj przyzwyczajeni są do stosowania konwencjonalnych metod, form pracy oraz wykorzystywania tekstów, ćwiczeń i kart pracy, których wdrażanie nie zajmuje dużo czasu.

Przyzwyczajenia nauczycieli specjalistów do stosowania konwencjonalnych metod i form pracy oraz ćwiczeń i kart pracy w toku nauczania języka polskiego jako obcego nie dają możliwości uczniom z doświadczeniem migracji nauki dostosowanej do ich potrzeb i możliwości.

Kolejnym czynnikiem ryzyka jest brak pewności nauczycieli specjalistów co do ich wystarczających kompetencji pozwalających na zmodyfikowanie tekstu adekwatnego do potrzeb językowych konkretnego ucznia z doświadczeniem migracji.

Niepewność nauczycieli specjalistów, która wynika z braku wiedzy dotyczącej znajomości minimum leksykalnego oraz struktur językowych na poszczególnych poziomach biegłości językowej, może powodować niechęć do stosowania metody preparowania/upraszczania tekstów.