Podsumowanie: złudzenia optyczne
Aby ukazać przestrzeń w obrazach w sposób możliwie zbliżony do rzeczywistości, artyści stosowali różne rodzaje perspektyw oraz stosowali złudzenia optycznezłudzenia optyczne. Zapoznaj się z animacją 3D prezentującą przykładowe dzieła, w których artyści wykorzystali złudzenia optycznezłudzenia optyczne.
W rozdziale dotyczącym złudzeń optycznychzłudzeń optycznych znalazły się różne pojęcia - poniżej niektóre z nich:
Złudzenia optyczneZłudzenia optyczne - to spostrzeżenia wzrokowe przypisujące oglądanym przedmiotom właściwości, których w rzeczywistości nie mają.
Jest wiele rodzajów złudzeń optycznychzłudzeń optycznych. Jednym z rodzajów są złudzenia deformujące kształt, wielkość i długość oglądanych przedmiotów, są to na przykład:
złudzenie ściany kawiarni - proste równoległe, poprzez umieszczenie między nimi tła w postaci odpowiednio przesuniętych względem siebie jasnych i ciemnych kafelków, wydają się być położone ukośnie. Nazwa powstała z wzoru ułożonego z kafelków na ścianie pewnej kawiarni;
siatka Hermana – na skrzyżowaniu białych pasów możemy dostrzec szare punkty;
irradiacjairradiacja - jasne lub błyszczące przedmioty, oglądane na ciemnym tle, wydają się większe. Biały kwadrat na ciemnym tle wydaje się być większy niż czarny na jasnym, mimo że obydwa są tej samej wielkości;
złudzenia jasności i barwy - barwa i jasność obiektu zależy od tła, na którym jest umieszczony, np.: szary pasek umieszczony na szarym tle wydaje się zmieniać odcień od jaśniejszego do ciemniejszego, gdy w rzeczywistości cały ma jednakowy odcień;
iluzja Jastrowa - złudzenie oparte na kontraście: na przykład krótsza linia górnego konturu kontrastuje z dłuższą linią dolnego;
figura niemożliwafigura niemożliwa - to przedstawienie takiej trójwymiarowej figury na płaszczyźnie, której skonstruowanie w przestrzeni jest niemożliwe,
figura dwuznacznafigura dwuznaczna – obraz, który po upływie pewnego czasu możemy postrzegać inaczej. Nigdy nie można widzieć dwóch wariantów jednocześnie.Malarstwo iluzjonistyczneMalarstwo iluzjonistyczne - malarstwo dające iluzję rzeczywistości – sposób malowania wywołujący złudzenie, iż ukazane na dwuwymiarowej powierzchni przedstawienie jest trójwymiarowe.
Aby wiernie naśladować rzeczywistość malarze stosowali skróty perspektywiczneskróty perspektywiczne i anamorfozyanamorfozy.
AnamorfozaAnamorfoza – celowe zniekształcenia obrazu, co z odpowiedniego punktu widzenia tworzyło różne złudzenia, np. otwartego na niebo sklepienia.
Skrót perspektywicznySkrót perspektywiczny - to nie tylko coraz większe zmniejszanie rozmiarów obiektów w miarę ich oddalania, ale również zmiana ich kształtów.
Trompe I'oeiTrompe I'oeil z fr. – oszukać oko), nurt w malarstwie iluzjonistycznymmalarstwie iluzjonistycznym. Obrazy tego rodzaju przedstawiały głównie kompozycje martwych natur oparte na efekcie trójwymiarowości. Szczególnie chętnie tworzyli je malarze niderlandzcy.
KwadraturaKwadratura - to malarska symulacja przestrzeni architektonicznej, która sugeruje istnienie nierealnych części budynku.
Op‑artOp‑art - czyli sztuka optyczna, styl sztuki wizualnej wykorzystujący złudzenia optyczne. Dzieła op‑artuop‑artu mają charakter abstrakcyjny (abstrakcja geometryczna), a wiele prac opiera się na kontraście kolorystycznymkontraście kolorystycznym. Taki dzieła dają widzowi wrażenie ruchu, ukrytych obrazów, migających i wibrujących wzorów lub także pewne ich wypaczenia.
Jednym z przedstawicieli op‑artuop‑artu jest Victor Vasarely [czytaj: wiktor wasareli]. Jego najbardziej charakterystyczne kompozycje opierają się na rytmicznie powtarzanych kwadratach i kostkach.
Do wyboru są trzy kategorie:
figura niemożliwa,
figura dwuznaczna,
op‑art.
Słownik
celowa deformacja obrazu, ustępująca, gdy spojrzymy na nią pod odpowiednim kątem lub odbijemy ją w wypukłym zwierciadle; technika stosowana w malarstwie, wykorzystująca zjawisko skrótu perspektywicznego
to takie figury, które mogą być postrzegane w dwojaki sposób – jako jeden z dwóch obiektów. Jednocześnie nie można widzieć dwóch wariantów obserwowanej figury
przedstawienie na płaszczyźnie takiej trójwymiarowej figury, która jest niemożliwa do skonstruowania w przestrzeni
złudzenie optyczne polegające na pozornym powiększeniu rozmiarów jasnych przedmiotów oglądanych na ciemnym tle
czyli przeciwieństwo; najbardziej kontrastującym barwami są te, które w kole barw znajdują się naprzeciw siebie: kolor czerwony‑zielony, niebieski‑pomarańczowy i żółty‑fioletowy
złudzenie optyczne polegające na tym, że barwa i jasność postrzeganego obiektu zależy od tła, na którym obiekt jest umieszczony;
elementy architektoniczne malowane na płaskim stropie lub sklepieniu w taki sposób, że sprawiają wrażenie kontynuacji tych rzeczywistych; w mocno skróconej perspektywie domalowane ściany, kolumny czy postaci dają złudzenie przestrzennej głębi, prześwitu nieba; technika kwadratury łączy elementy architektury, malarstwa i rzeźby
dążenie do stworzenia wrażenia, że dany obraz jest rzeczywistością, dalszym ciągiem otaczającego nas realnego świata; wrażenie to osiąga się przez odpowiednie stosowanie skrótów, perspektywy i światłocienia oraz przez wierne odtwarzanie barwy i materii postaci, przedmiotów, architektury czy krajobrazu
od ang. optical art – sztuka optyczna, sztuka wizualna; termin wprowadzony w 1964 roku na określenie odmiany abstrakcji geometrycznej wykorzystującej zjawiska optyczne, mające wywołać wrażenie ruchu poprzez powtarzające się rytmicznie układy kompozycyjne
malowidło na tynku (płótnie lub dekoracja stiukowa) zajmujące centralną część sufitu lub sklepienia; też: sufit albo sklepienie z takim malowidłem lub dekoracją
pozorne skrócenie przedmiotu wzrastające wraz z oddaleniem, stosowany na dwuwymiarowej płaszczyźnie do wywołania iluzji przestrzeni i głębi świata trójwymiarowego
iluzjonistyczne malowidło, na którym przedmioty sprawiają wrażenie form, które są rzeczywiste, a nie namalowane
spostrzeżenia wzrokowe przypisujące oglądanym przedmiotom właściwości, których w rzeczywistości nie mają
Źródła
sjp.pwn.pl
encyklopedia.pwn.pl
terytoria.com.pl
Linki do e‑materiałów
https://zpe.gov.pl/a/jak-oszukac-mozg–zludzenia-optyczne/DtvOr7qJW
https://zpe.gov.pl/a/jak-oszukac-mozg–zludzenia-optyczne/DtvOr7qJW
https://zpe.gov.pl/a/bogata-architektura–co-to-znaczy-poznajemy-budowle-barokowe/D15TeQEUz
https://zpe.gov.pl/a/malarze-niemieckiego-renesansu–od-gotyckiej-tradycji-do‑anamorfozy/D1EwJWkiw
https://zpe.gov.pl/a/sztuka-przestrzeni-spolecznej–-graffiti-jako-sztuka-ulicy/DCxlXJXHd